start toeval vragen forum links zoek contact gastenboek inhoud

Archief:

Categorieën:

actualiteit (515)
adel (4)
afscheid (27)
algemeen (72)
bedankt (21)
biologie (12)
dieren (53)
discriminatie (25)
drank (12)
economie (40)
eenzaamheid (16)
emoties (34)
erotiek (4)
ex-liefde (2)
familie (29)
feest (21)
film (20)
filosofie (51)
fotografie (9)
geboorte (6)
geld (40)
geschiedenis (19)
geweld (23)
haiku (1)
heelal (8)
hobby (6)
humor (38)
huwelijk (9)
idool (11)
individu (26)
internet (19)
jaargetijden (26)
kerstmis (14)
kinderen (30)
koningshuis (32)
kunst (28)
landschap (7)
lichaam (36)
liefde (28)
lightverse (1)
literatuur (47)
maatschappij (310)
mannen (12)
milieu (34)
misdaad (29)
moederdag (1)
moraal (46)
muziek (63)
natuur (33)
oorlog (52)
ouderen (5)
ouders (15)
overig (33)
overlijden (37)
partner (5)
pesten (11)
planten (6)
poesiealbum (3)
politiek (273)
psychologie (34)
rampen (22)
reizen (59)
religie (34)
schilderkunst (6)
school (29)
sinterklaas (12)
sms (5)
songtekst (2)
spijt (11)
sport (104)
sterkte (12)
taal (55)
tijd (34)
toneel (10)
vaderdag (3)
vakantie (52)
valentijn (3)
verdriet (9)
verhuizen (6)
verjaardag (9)
verkeer (39)
voedsel (24)
vriendschap (12)
vrijheid (27)
vrouwen (34)
welzijn (50)
wereld (36)
werk (44)
wetenschap (27)
woede (22)
woonoord (19)
ziekte (35)

tabblad: dagcolumn

< vorige | alles | volgende >

dagcolumn (nr. 3152):

Vrije meningsuiting

De opinies vlogen ons in de afgelopen dagen om de oren als bananenschillen in een apenkolonie: over het toekennen van verblijfstatus aan uitgeprocedeerde kinderen, over het afschaffen van de dividendbelasting, het afschaffen van de zomer-wintertijd omschakeling, de rellen in Chemnitz, ik noem maar wat.

Of je nu neigt naar pro of con, of juist het genuanceerde midden, kennisnemen van de diverse gezichtspunten kan helpen om op je standpunt te bepalen. En soms kun je je zelfs laten overtuigen door iemands pleidooi en verander je van mening.

Dat vrijwillig veranderen van mening is echter een zeldzaamheid. Waarom is dat? Hoe komt het dat, ondanks een gloedvolle uiteenzetting, de luisteraar vaker nog strakker vasthoudt aan het eigen gelijk dan tekenen vertoont de eigen mening te herzien? Dat heeft, ben ik bang, toch met die bananenschil te maken, met de gladde onderkant wel te verstaan. Hoe zit dat precies?

Een mening die geuit wordt waarbij de spreker enkel op de aspecten van de kwestie ingaat, voorziet de luisteraar van informatie. Dat is de bananenschil zelf. Die kan de gesprekspartner in zich opnemen of afwijzen, net naar gelang het eigen intellect en intuïtie hem aangeven.

Maar sommige schillen komen met de gladde onderkant naar beneden op de grond terecht en zorgen dat een ander uitglijdt. En dat zijn de meningen met een insinuatie. Ze spreken openlijk of verkapt een oordeel uit over degenen die het er niet mee eens zijn. Met andere woorden, zo’n mening wordt persoonlijk gemaakt: Wie het ermee eens is, zit in het goede kamp; wie het er niet mee eens zit, is een onmens/ randdebiel/ tokkie/ egoïst, vul maar in.

Zo’n aantijging kan heel subtiel zijn. Zelfs een schijnbaar onschuldige opmerking over het tegengestelde standpunt kan de gesprekspartner persoonlijk treffen omdat die het gevoel krijgt te zijn aangevallen. Ik denk dan aan commentaar zoals: Dat is asociaal; de duivel poept altijd op dezelfde hoop; gewoontemensen vragen om problemen; ze zijn allemaal gebrainwasht. Dit soort opmerkingen lijken luchtig alsof ze niets om het lijf hebben, maar voor de luisteraar, die, als het goed is, open staat voor nieuwe informatie, is precies die steek onder water genoeg om zich af te sluiten en de eigen vesting te versterken. Hij/zij ziet zichzelf namelijk helemaal niet als asociaal, stinkend rijk, of routinematig en heeft zijn kritische denken helemaal niet opgegeven. Die gladde onderkant van de geponeerde mening, de verkapte insinuatie, maakt dat zij/hij niet langer geneigd is nieuwe informatie te overwegen. Dan is er van een uitwisseling en van bevruchting van standpunten geen sprake meer.

Het vrije uitwisselen van meningen is een van de fundamenten van de inrichting van onze samenleving. We zullen daar met zijn allen ongetwijfeld nog lang mee doorgaan, want het spelletje van een mening formuleren en dan ervaren wat er gebeurt, is veel te leuk om op te geven. Ook anderen beledigen, zoals bijvoorbeeld in cartoons – het hoort erbij. Dus laat die (ver)schillen maar komen!

Je kunt je echter wel afvragen of het heel productief is, in termen van overtuigingskracht, om de scheidslijn tussen mening en oordeel te overschrijden. Met andere woorden, als je denkt in termen van het onderwerp en je beschouwt jouw uiteenzetting als informatieverstrekking met de bedoeling een de ander op de inhoud te overtuigen, dan is je verhaal minder gebaat bij de gladde onderkant van de schil. Een insinuatie en impliciet oordeel over iemand die een andere mening is toegedaan, vermindert je overredingskracht.

Schrijver: Hanneke van Almelo, 12-09-2018



Geplaatst in de categorie: psychologie

Deze inzending is 73 keer bekeken

4/5 sterren met 1 stemmen.



Er zijn nog geen reacties op deze inzending.


Geef je reactie op deze inzending:

( vink aan als je niet wilt dat je emailadres voor anderen in beeld verschijnt)