start toeval vragen forum links zoek contact gastenboek inhoud

Archief:

Categorieën:

actualiteit (515)
adel (4)
afscheid (27)
algemeen (72)
bedankt (21)
biologie (12)
dieren (53)
discriminatie (25)
drank (12)
economie (40)
eenzaamheid (16)
emoties (34)
erotiek (4)
ex-liefde (2)
familie (29)
feest (21)
film (20)
filosofie (51)
fotografie (9)
geboorte (6)
geld (40)
geschiedenis (19)
geweld (23)
haiku (1)
heelal (8)
hobby (6)
humor (38)
huwelijk (9)
idool (11)
individu (26)
internet (19)
jaargetijden (26)
kerstmis (14)
kinderen (30)
koningshuis (32)
kunst (28)
landschap (7)
lichaam (36)
liefde (28)
lightverse (1)
literatuur (47)
maatschappij (310)
mannen (12)
milieu (34)
misdaad (29)
moederdag (1)
moraal (46)
muziek (63)
natuur (33)
oorlog (52)
ouderen (5)
ouders (15)
overig (33)
overlijden (37)
partner (5)
pesten (11)
planten (6)
poesiealbum (3)
politiek (273)
psychologie (34)
rampen (22)
reizen (59)
religie (34)
schilderkunst (6)
school (29)
sinterklaas (12)
sms (5)
songtekst (2)
spijt (11)
sport (104)
sterkte (12)
taal (54)
tijd (34)
toneel (10)
vaderdag (3)
vakantie (52)
valentijn (3)
verdriet (9)
verhuizen (6)
verjaardag (9)
verkeer (39)
voedsel (24)
vriendschap (12)
vrijheid (27)
vrouwen (34)
welzijn (50)
wereld (36)
werk (44)
wetenschap (27)
woede (22)
woonoord (19)
ziekte (35)

tabblad: dagcolumn

< vorige | alles | volgende >

dagcolumn (nr. 3168):

Identiteit

Vaak hoor je in het publieke debat kreten als diversiteit, volksaard, tijdgeest, identiteit Als het gaat over “onze identiteit” voel ik steevast ongemak. Het schijnt mij toe dat er iets in de discussie mist.

Zo'n uitwisseling verloopt vaak volgens deze lijnen: De een vindt dat de identiteit van de natie (Nederland of België) onder druk staat van de migratie, de ander betoogt dat onze identiteit juist zodanig stabiel is dat migratie daar niet eens een deukje in kan maken, terwijl een derde uitlegt dat de identiteit van een natie verandert als de burgers veranderen. En als voorbeelden van identiteit worden gebruiken en tradities aangehaald, liefst die waaraan men plezier beleeft. Hoe oppervlakkig wil je het hebben?

Identiteit behelst natuurlijk veel meer dan alleen maar tradities. Het omvat ook geschiedenis, taal en literatuur, onderwijs, omgang met elkaar, sociale organisatie, staatsbestel, enzovoorts. Als je met al deze aspecten rekening houdt wanneer je het over identiteit hebt, kun je je bijna niet voorstellen dat een paar nieuwkomers daar een aanzienlijke en plotselinge verandering in zullen kunnen maken. Maar toch blijft de discussie hardnekkig gevoerd worden. Wat zit de mensen dan dwars, vroeg ik me af.

Ik denk dat de kwestie niet verscheidenheid in identiteit is; de meeste mensen zal het een worst zijn dat de een op z’n gat bidt en de ander op z’n knieën. Wat mensen dwars zit is eerder de angst dat diversiteit tornt aan de grondvesten van de samenleving, de angst dat de basis waarop we met elkaar omgaan en die een bepaald verwachtingspatroon van gedragingen en interacties op allerlei vlak bepaalt, niet meer stabiel is. Die basis vindt uitdrukking op diverse lagen van ons zijn en samen-zijn, zoals, ik noem maar een paar dingen, de begeleiding van zwangere vrouwen, school en kinderopvang, natuurbeheer en het debat daarover, wat je kunt verwachten als je een politie-agent aanspreekt op straat, enzovoorts.

Wat zijn dan de grondvesten van onze samenleving? Hierboven noemde ik er al een aantal. Bijvoorbeeld de nationale geschiedenis. Die laat zich niet zomaar omvormen; die laat zich hoogsten, in stukjes, herinterpreteren. Taal en literatuur is zo’n andere pilaar. Die is natuurlijk voortdurend aan verandering onderhevig, maar die verandering gebeurt door ons allemaal gezamenlijk; een eenling of kleine groep is niet in staat veel te bewerkstelligen. Onderwijs is een volgende stabiele grondvest, alle recente vernieuwingen ten spijt. Omgangsvormen, waaronder humor, vind ik zeker een pilaar van de samenleving, ook al is die onderhevig aan veel verandering dankzij sociale media. Met sociale organisatie als grondvest van de samenleving bedoel ik alle verenigingen en clubverbanden waar mensen toe kunnen behoren, inclusief familie- en vriendenkringen. Dat fundament bevindt eveneens dankzij sociale media in een stroomversnelling, maar is daardoor juist nog nadrukkelijker aanwezig. Als laatste noemde ik het staatsbestel, in ons geval de democratische rechtstaat. Dat wil zeggen dat het volk een stem heeft in de vorm van gekozen vertegenwoordiging en dat de scheiding van de drie machten (regelgevende, uitvoerende en rechtsprekende) en vrijheid van meningsuiting in de grondwet is verankerd.

Al deze grondvesten, deze fundamenten, komen voort uit de nationale geschiedenis en steunen erop. De identiteit van een natie rust op die grondvesten. De continuïteit van de grondvesten en dus van de identiteit, wordt door ons allen, gezamenlijk, gedragen, en kan daarom niet in gevaar zijn zolang wij er zijn.

De angst die gevoeld wordt is de onzekerheid of mensen met niet-autochtone uiterlijke kenmerken zich wel loyaal zullen betonen aan diezelfde grondvesten, of dat ze kiezen voor een heel ander stel grondvesten of regels. Die onzekerheid of angst is niet ongegrond. Het komt bijvoorbeeld wel eens voor dat een minderjarig meisje wordt uitgehuwelijkt. Dat was vroeger in onze regio schering en inslag, maar nu niet meer. Dat patroon is geëvolueerd: Tegenwoordig maakt het geen deel meer uit van onze sociale en legale grondvesten.

Discussies over identiteit in termen van tradities en gebruiken—Zwarte Piet, hoofddoekjes—gaan vaak niet diep genoeg. Waar we het, denk ik, over moeten hebben is de onzekerheid die bij veel mensen leeft of migranten zich wel voldoende verbonden voelen met de fundamenten die onze samenleving dragen.

Schrijver: Hanneke van Almelo, 10-10-2018


johannavanzwetatgmail.com


Geplaatst in de categorie: maatschappij

Deze inzending is 51 keer bekeken

3/5 sterren met 3 stemmen.



Er zijn 4 reacties op deze inzending:

Naam:Jacob van Schaijk
Datum:10-10-2018
Bericht:Mooi, gedegen stukje. Meer NRC dan AD, zal ik maar zeggen.

Naam:Bjarne Gosse
Datum:10-10-2018
Bericht:Ja, maar homoseksualiteit is een geaardheid, dat is algemeen bekend, en als je er voor kiest om er voor uit te komen, dan is er helaas niet de keuze om net te doen of er geen discriminatie is, want die is er helaas wel jegens mensen die niet in het algemene plaatje passen.

Naam:Hanneke van Almelo
Datum:10-10-2018
Bericht:Fijn te horen, Bjarne! Dank voor je reactie.

Het heeft m.i. geen zin te spreken over "Die identiteit" die door deze of gene wordt uitgesproken. Iedereen heeft immers zijn eigen identiteit. "De Nederlander bestaat niet."

En dat is helemaal niet erg, want we kunnen desondanks normaal, beschaafd met elkaar omgaan. Als steun in de rug zijn er een aantal uitgesproken en onuitgesproken afspraken die gebed zijn in de grondvesten, of wortels, van de samenleving. Keuzevrijheid is er zo een.

Naam:Bjarne Gosse
Datum:10-10-2018
Bericht:Die identiteit wordt vooral uitgesproken door blonde, welgestelde, heteroseksuele mensen. Ik ben gelukkig met mijn autistische Surinaamse maatje en mijn attente belangstellende jonge Marokkaanse liefdesvriend. Gewoon normaal met elkaar doen dat kunnen deze mensen veel beter.


Geef je reactie op deze inzending:

( vink aan als je niet wilt dat je emailadres voor anderen in beeld verschijnt)