Inloggen
voeg je verhaal toe

Verhalen

Rare Portretten 5 - Jarich

Vandaag geen dijenkletser.

De hoofdpersoon is aardig op leeftijd, woont al tientallen jaren alleen en lijkt het prototype te zijn van de beklagenswaardige eenzame oudere. In deze corona-tijd sterk in de aandacht.

Bij Jarich is dat niet van toepassing. Hij is een teruggetrokken mens, die in een soort van mimicry helemaal niet opvalt. Zoals een stilzittende vlinder niet opvalt in een perk met bloemen. De senioren-lockdown veranderde niets in zijn bestaan, dat voor een groot deel bepaald werd door tegenslag en bijbehorende armoede. Vóór de quarantaineperiode kwam er al geen mens over de vloer. Dat was nu niet anders. Zo had hij eens voordeel van zijn ruime ervaring als kluizenaar.

Een mini-kenschets van Jarich: in het kader van kortzichtige ouderschap had hij van zijn ouders deze Friese voornaam gekregen. In het persoonlijke verbale contact ontstond er regelmatig verwarring. Dat begint al bij zich voorstellen: "Ik ben Jarich; aangenaam…". Dat leidt geheid tot een hilarische reactie zoals: "Leuk! Van harte gefeliciteerd". Die naam hielp niet echt om zijn aangeboren schuwheid te overwinnen. Jarich, gesloten als een mossel, is ook niet makkelijk om te beschrijven.

Intuïtief dacht ik dat hij de wereld veel had te vertellen. Zo is hij verbazend vaak aan de dood ontkomen. Hoe doe je dat? Toen viel mij dit te binnen: als ik zijn omgeving beschrijf, dan rijst er op een gegeven moment alsnog een beeld van Jarich op… Dat beeld staat wel in de schaduw van een buitengewoon dominante vrouw:

Ze werd 51 jaar... Stien, doopnaam Christien. Zij overleed wat later dan wat haar door een waarzegster was voorspeld: 49 jaar. Een of twee dagen na haar verjaardag. Die waarzegster had Stien ingepalmd met een beproefde truc. Ze speelde in op de ijdelheid van haar klant met: "Aha, ik voel iets krachtigs: jij bent paranormaal". Een snobistisch typetje als Stien voelt zich dan gestreeld en gaat er naar leven. En sterven... Stien was ervan overtuigd dat ze inderdaad met 49 jaren zou overlijden. Die waarzegster had Stiens uiterste houdbaarheidsdatum aardig bepaald. Een afwijking van twee jaren, zeg maar 4%, is statistisch te verwaarlozen. Sinds die glazen bol-sessie noemde Stien zich opeens een "Erfheks". Raar woord, maar goed gekozen, want heksistisch gedoe waarde rond in de familie.

Jarich was een eeuwigheid geleden getrouwd geweest met Stien. Dat hij mij informeerde over Stiens overlijden kwam doordat ik ooit eens plichtmatig door hem in zijn adresboek was gezet. Zijn rampzalige huwelijk bracht met de geboorte van zijn dochtertje een hoogtepunt in het leven van Jarich. Des te schrijnender is dat het kind na zijn scheiding ver van hem werd weggehouden. Een legitieme reden daarvoor was er niet; sterker nog: uitspraak na uitspraak van de kinderrechter vlogen Stien om de oren om haar te dwingen het meisje met de vader om te laten gaan. Maar als je listig genoeg bent, erfheks bent en je heet Stien dan verzin je keer op keer wel een uitvlucht om aan die verplichting te ontkomen. En een meegaand type als Jarich loop je zo onder de voet. Dit speelt zich alweer enkele tientallen jaren geleden af, want het kind in kwestie - Wiebertje - is alweer ruim volwassen. Sterker nog: inmiddels een (oudere) vrouw.

Via Jarich kwam het nieuws van Stiens overlijden tot mij. Zelf had hij geen overlijdensbericht gekregen. De kluit mensen om Stien heen had dat vergeten of had het te druk om hem op de hoogte te stellen. Of het bericht was zoek geraakt. In ieder geval konden ze op de begrafenis lekker over hem roddelen en schande spreken over de afwezigheid van die ongevoelige zak!

Jarich kreeg in juni van dat jaar wèl bericht van het pensioenfonds, de Nationale Nederlanden, dat Stien was gaan hemelen. Als echtgenoot-voor-één-jaar had hij na Stiens overlijden levenslang recht op een meeverzekerd weduwnaarspensioen. Maar omdat hij zo kort getrouwd was was dat jaarlijks een flutbedragje. Die verplichting werd door de verzekeringsmaatschappij afgekocht met een bedrag ineens: € 1500. Zo kwam Jarich er per ongeluk achter, dat hij inmiddels al een half jaar weduwnaar was…

Het verhaal zou zo als een nachtkaars uitgaan... maar er is een staartje! Jarich kocht van dat geld een fiets met elektrische trapondersteuning, een e-bike. En hij belde mij op. Beide voortreffelijke keuzen. De kluit mensen om Stien had inmiddels lucht gekregen van Jarichs investering en de negatieve commentaren waren niet van de lucht.

Zoals gebruikelijk reageerde Jarich nergens op. Hij was met iets anders bezig: de prijs voor de trein- en busreis naar de begraafplaats waar Stien lag kon hij van zijn levensdagen niet opbrengen. Daarom was het ontroerend om hem in alle vroegte te zien wegfietsen uit het gat waar hij woonde. Onder de snelbinders van zijn e-bike een vers geplukte bos veldbloemen. Daar hield Stien zo van.

Tientallen kilometers heen licht trappend en voor zover de accucapaciteit het toeliet idem terug. Maar die allerlaatste kilometers op de terugweg moest hij toch zelf aan de bak. Toen was de accu leeg en de fiets door het gewicht van de elektromotor en de accu heel zwaar. Knap oud, artrose in zijn knieën, eerder twee hartaanvallen doorstaan… Terug fietsen was de goden verzoeken! Er was dan zo’n moment, dat Jarich even in het gras van de berm ging zitten. Ontspannen uitrusten… ook eventjes languit liggen om bij te komen van de inspanning van zwaar trappen. Ogen dicht, oren open en luisteren naar de geluiden van de natuur. Rust...

Gisteren zag ik op Marktplaats, dat een gemeentelijke instantie in Jarichs woonplaats een e-bike te koop aanbood. Zo goed als nieuw, slechts een paar keer gebruikt. Wegens overlijden van de eigenaar.

Schrijver: harrem
16 jun. 2020


Geplaatst in de categorie: overlijden

4,2 met 5 stemmen 161



Er zijn nog geen reacties op deze inzending.


Geef je reactie op deze inzending:

( vink aan als je niet wilt dat je emailadres voor anderen in beeld verschijnt)