Dagcolumns

Humpty Dumpty

Als mensen engelen waren, zo schreef Madison in de Federalist Papers, dan waren er geen regeringen nodig. Als engelen ons zouden regeren, zouden er geen interne en externe controle op onze overheid nodig zijn. Dit zijn wijze woorden van één van de grondleggers van de Amerikaanse grondwet. Het is het 51e opinieartikel in een serie die door Madison, Hamilton en Jay in New Yorkse kranten verscheen. Ze publiceerden onder de naam Publius, waarmee ze verwezen naar een Romeinse republikein.

De opiniestukken verschenen in 1787-1788, dus vlak na de onafhankelijkheidsoorlog. De dertien Amerikaanse koloniën hadden net hun onafhankelijkheid gewonnen, maar waren straatarm en de handel lag in duigen doordat de Britten niet meer via deze koloniën handelden. Andere markten waren ingewikkeld. De vraag die ze destijds moesten beantwoorden was hoe Amerika vorm zou moeten worden gegeven. Moest het een federatie worden of een confederatie. Een confederatie, naar voorbeeld van de Nederlanden, betekende grote onafhankelijkheid voor de afzonderlijke staten, maar ook een zwakke buitenlandse politiek. Als Nederland in oorlog raakte, moesten legerleiders langs de provincies om te bedelen om geld en manschappen voor ze ten strijde konden trekken. Nederland was, net als Europa nu, rijk, maar slap-krachtig.

Hamilton, Madison en Jay probeerden een krachtdadige regering te maken. Daartoe moest de uitvoerende macht bij één persoon: de president. De controle zou liggen bij het congres. Dat congres was altijd machtiger in hun ogen, want één man kan nooit tegen de toen tientallen mannen (vrouwen en slaven deden uiteraard niet mee in die tijd) op. Ook moest er een onafhankelijke rechterlijke macht komen. Kortom: de president zou niet te vertrouwen zijn, maar dankzij een congres wel voldoende bewaakt worden en als dat niet het geval was, waren er ook nog de rechters.

Nu is Donald Trump de niet-engel die president is. Het congres durft niets tegen hem, want via de media bepaalt Trump wie binnen de partij bij de volgende verkiezingen mee mag doen. Het congres is dus niet meer onafhankelijk. En dankzij jarenlang spel is ook de rechterlijke macht in meerderheid republikein. Die macht is wel onafhankelijk, maar is gekozen vanwege politieke standpunten en niet vanwege zorg voor de grondwet.

Kortom: Trump kan zijn gang gaan. Hij eist Groenland, begint economische oorlogjes tegen China en Europa en de rest van de wereld, jaagt immigranten wederrechtelijk het land uit en valt de onafhankelijkheid van wetenschappelijk onderzoek aan. Hij begint oorlogjes met Venezuela en Iran en steunt Israël in diens criminele politiek. Het is allemaal niet fraai.
Helaas voor Trump heeft zijn wijze van regeren effecten. De handel wordt onzeker en de prijzen in de Verenigde Staten stijgen. Wetenschappers vertrekken naar Europa en de weggejaagde immigranten bleken de economie van de Verenigde Staten te stimuleren en de werkgelegenheid van ook autochtone Amerikanen positief te beïnvloeden. En dan sluit Iran de Straat van Hormuz en blijkt Trump met all the king’s horses and all the king’s man niet in staat die weer open te krijgen.

De Amerikaanse grondwet is heilig. Hamilton, Madison en Jay zijn Amerikaanse helden, maar ze konden toch niet een constructie bedenken die de veel grotere Verenigde Staten in een veel modernere tijd zou beschermen tegen stupiditeit. Wetten kunnen dat niet, ook de wijste wetten niet. In duivelse tijden komen er altijd criminelen die kans zien de gaten in de grondwet wijd open te trekken.

Dat is helaas weer een geschiedenisles. Er zullen steeds weer engelen nodig zijn om de duivels het hok weer in te duwen.

Schrijver: Jan R. Lønsing, 5 juni 2026

janrlunsing

home.nl

Biografie van deze schrijver

Geplaatst in de categorie: actualiteit

trump

madison

grondwet

3.3 met 3 stemmen

Er zijn nog geen reacties op deze inzending.

Geef je reactie op deze inzending:

Week 23	Week 22
Week 21	Week 20
Week 19	Week 18
Week 17	Week 16
Week 15	Week 14
Week 13	Week 12
Week 11	Week 10
Week 9	Week 8
Week 7	Week 6
Week 5	Week 4
Week 3	Week 2
Week 1	Week 0

Week 52	Week 51
Week 50	Week 49
Week 48	Week 47
Week 46	Week 45
Week 44	Week 43
Week 42	Week 41
Week 40	Week 39
Week 38	Week 37
Week 36	Week 35
Week 34	Week 33
Week 32	Week 31
Week 30	Week 29
Week 28	Week 27
Week 26	Week 25
Week 24	Week 23
Week 22	Week 21
Week 20	Week 19
Week 18	Week 17
Week 16	Week 15
Week 14	Week 13
Week 12	Week 11
Week 10	Week 9
Week 8	Week 7
Week 6	Week 5
Week 4	Week 3
Week 2	Week 1
Week 0

Week 51
Week 50	Week 49
Week 48	Week 47
Week 46	Week 45
Week 44	Week 43
Week 42	Week 41
Week 40	Week 39
Week 38	Week 37
Week 36	Week 35
Week 34	Week 33
Week 32	Week 30
Week 29	Week 28
Week 27	Week 26
Week 25	Week 23
Week 22	Week 21
Week 20	Week 19
Week 18	Week 17
Week 16	Week 15
Week 14	Week 13
Week 12	Week 11
Week 10	Week 9
Week 8	Week 7
Week 6	Week 5
Week 4	Week 3
Week 2	Week 1
Week 0

Week 52
Week 51	Week 50
Week 49	Week 48
Week 47	Week 46
Week 45	Week 44
Week 42	Week 41
Week 40	Week 39
Week 37	Week 36
Week 35	Week 34
Week 33	Week 32
Week 31	Week 30
Week 29	Week 28
Week 27	Week 26
Week 25	Week 24
Week 23	Week 22
Week 21	Week 20
Week 19	Week 18
Week 17	Week 16
Week 15	Week 14
Week 13	Week 12
Week 11	Week 10
Week 9	Week 8
Week 7	Week 6
Week 5	Week 4
Week 3	Week 2
Week 1

Week 52
Week 51	Week 49
Week 48	Week 47
Week 46	Week 45
Week 44	Week 43
Week 42	Week 41
Week 40	Week 39
Week 38	Week 37
Week 36	Week 35
Week 34	Week 33
Week 32	Week 31
Week 30	Week 29
Week 28	Week 27
Week 26	Week 25
Week 24	Week 23
Week 22	Week 21
Week 20	Week 19
Week 18	Week 17
Week 16	Week 15
Week 14	Week 13
Week 12	Week 11
Week 10	Week 9
Week 7	Week 6
Week 5	Week 4
Week 3	Week 2
Week 1

Week 53	Week 52
Week 51	Week 50
Week 49	Week 48
Week 47	Week 46
Week 45	Week 44
Week 43	Week 42
Week 41	Week 40
Week 39	Week 38
Week 37	Week 36
Week 35	Week 34
Week 33	Week 32
Week 31	Week 30
Week 29	Week 28
Week 27	Week 26
Week 25	Week 24
Week 23	Week 22
Week 21	Week 20
Week 19	Week 18
Week 17	Week 16
Week 15	Week 14
Week 13	Week 12
Week 11	Week 10
Week 9	Week 8
Week 7	Week 6
Week 5	Week 4
Week 3	Week 2
Week 1