Achterdocht
Onlangs las ik het boekje van John Jansen van Galen: Achterdocht. Van Galen had daarvoor een elftal men-sen geïnterviewd, tien historici en één medewerker van de BBB. Dat laatste was nodig, omdat hij het schreef in een tijd dat iedereen geschokt was door de enorme overwinning bij de Provinciale Statenver-kiezingen van 2023, waar de BBB vanuit het niets ineens als grootste partij uit de bus kwam.
De historici werd gevraagd te duiden hoe dit nu kon en, hoewel één van hen wel opmerkte dat het gek was om juist historici te vragen de toekomst te voorspellen, terwijl hun werk was te onderzoeken hoe het verleden in elkaar zat. Maar laten we eerlijk zijn, iedereen probeert de toekomst te begrijpen door het verleden te begrijpen.
Het boekje Achterdocht zelf is nu al weer een historisch document. Dat de BBB in de verschillende provin-cies moest meeregeren en op verschillende plekken uiteen viel en gedeputeerden kwijt zouden raken, wist men toen nog niet. Dat sommige BBB-ers ook gingen proberen de uitstoot van stikstof te verkleinen en plannen te maken om boeren uit te kopen, wist niemand in 2023. Dat we in 2024 weer verkiezingen zouden krijgen waar de PVV won en vervolgens een volstrekt kansloos kabinet in elkaar lieten flansen met de BBB als één van de ondersteunende partijen erin, was in2023 nog niet duidelijk en werd door geen van de historici voorspelt.
Maar eigenlijk is het boekje interessanter vanwege de grotere lijnen. Persoonlijk vond ik het interview met Frank Ankersmit het meest interessant. Deze oud-VVD-er is woedend. Hij stelt dat de liberaal Thor-becke de staat heeft opgebouwd en de neo-liberaal Rutte de staat heeft afgebroken. Dat Rutte in 2023 beloofde een nieuwe manier van regeren uit te vinden, vond hij volstrekt ongeloofwaardig. Hij wond er geen enkel doekje om: onder Rutte was liegen een manier van regeren geworden. Over het feit dat Rutte zegt dat hij zich diep schaamt over hoe het Rijk is omgegaan met de Groningers, stelt hij dat dit een per-manente leugen is: ‘hij liegt dat bij blauw ziet! De werkelijkheid is dat hij volstrekt schaamteloos is. En iedereen slikt het.’ Ankersmit vind het onbegrijpelijk.
Ook de PvdA krijgt er van hem van langs. Die partij zoekt sinds Wim Kok het conflict niet meer op. Alles moet via de lieve vrede. Politiek is niet meer een meningenstrijd, dat is voor kletsmajoors in praatshows, maar een zoektocht naar efficiënte oplossingen die bij voorkeur worden aangedragen door ‘onafhankelij-ke’ consultant-bureaus. In het bijzonder de duurdere bureaus, want als het duurder is, zal het ook beter zijn. Een politiek probleem is geen gegeven, maar een politiek probleem maak je, citeert Ankersmit een Brits politicus uit 1893, en de PvdA is daarmee opgehouden.
En D66 blijkt ook geen haar beter. Ook D66-minister Ollongren zat gewoon te liegen toen ze beweerde dat de gemeente Haren financieel failliet dreigde te gaan en daarom bij Groningen moest worden gevoegd. Dat Groningen er financieel slechter voor stond, werd niet gezegd.
Dus alleen al het interview met Ankersmit maakt dit boekje de moeite waard. Wie nu Mark Rutte ziet slijmen tegen de ploert Donald Trump, ziet na lezing van dat interview de woede bij Ankersmit al omhoog spuiten als een verschrikkelijke uitbarsting van een vulkaan. En dat helpt dan weer je eigen standpunt te bepalen over wat Rutte daar doet. Althans, zo werkte het voor mij.
Zie ook: https://www.linkedin.com/in/jan-r-lunsing/
Schrijver: Jan R. Lønsing, 7 augustus 2026
home.nl
Biografie van deze schrijver
ankersmit
2
Er zijn nog geen reacties op deze inzending. Schrijf de eerste reactie!