De zomer van 2002
Bjarne probeerde de essentie te begrijpen van de vreemde droom waarmee de zomer van 2002 begon. Violette in een groene trouwjurk in een open auto door de stad. Was er iets aan zijn aandacht ontsnapt? Had ze hem iets verteld wat niemand anders mocht weten? Iets wat niet in haar verhalen was te lezen?
“Ze heeft geen actieve herinnering aan een God, die volgens de legende van de woekerende Lathyrus een vrouw is, en dus beter als een Godin omschreven kan worden.”
Bjarne was aan het lezen in het nieuwste verhaal van Violette Zandheuvel, een van zijn favoriete schrijvers, die niet ver van hem vandaan woonde. Af en toe dronken ze samen een kop koffie in het buurthuis. Andere keren was Bjarne in Utrecht bij zijn goede vriend Berend om te helpen in de tuin.
Met Berend had Bjarne maandenlang over politiek gepraat, aangewakkerd door de discussies in de media, over het veranderde politieke landschap. De heren waren aan een ander landschap toe. De situatie in Nederland voor een paar weken vergeten en nieuwe indrukken op doen.
Toen de zomer van 2002 zijn laatste maand inging vertrokken ze met de Mercedes naar Portugal.
Zwijgen, niet al te veel praten en af en toe iets zeggen, was het motto van de heenreis, die vermoeiend was door de vele indrukken. Het kamperen ging niet zonder slag of stoot, de tent was groot voor twee personen. Soms waren er kraaiende hanen, een andere keer waren er blaffende honden, of regen en een tandenborstel die vergeten was. Een kromme haring en een afgeknapte lijn.
Toen ze eenmaal in Portugal waren, kwam weer die vertrouwde glimlach terug, zowel bij Berend als bij Bjarne. De camping waar ze naar op zoek waren bleek niet meer te bestaan, het was nog even doorzetten in de comfortabele Mercedes. Laat in de avond was het, toen ze een geschikte camping vonden.
Die laatste uren van de avond, de tent opzetten en een biertje op het strand drinken, met in de verte de muziek van een strandtent en overal vrolijk spelende kinderen. Het was onvergetelijk.
Een andere dag was het slenteren door Evora langs de witte huizen, door de smalle steegjes van deze stad in het zuidoosten van Portugal. Oude kurkeiken bij oude witte gebouwen. Parken met eucalyptusbomen. Berend was in een gemoedelijke stemming. Er werd een fles groene wijn gekocht, een specialiteit uit de Alentejo.
Voor de tent ging het gesprek over de jeugd van Bjarne. Het gezin waarin hij opgroeide. De problemen van zijn volwassen ouders, die een moeizaam huwelijk hadden. De ziekte van zijn jongere broer Tom, die af en toe psychoses had.
In de nacht werd de droom weer een nachtmerrie, geen bruidsjurken en geen open auto, maar het oude moeras van zijn jeugd.
De zon boven de Alentejo brandde de volgende ochtend de laatste flarden van de nachtmerrie weg. Bjarne opende zijn ogen in de warme tent, zijn keel droog van de zoute zeelucht en de zware herinneringen. Naast hem sliep Berend nog, zijn ademhaling rustig en ritmisch. Bjarne sloop zachtjes naar buiten.
De camping ontwaakte traag. In de verte ruiste de Atlantische Oceaan, een constant en troostend geluid dat in schril contrast stond met de verstikkende stilte van het moeras uit zijn dromen. Hij nam plaats op een krakend klapstoeltje en opende het manuscript van Violette weer.
"Het geheim van de Lathyrus," zo schreef ze, "is dat zij klimt door zich vast te klampen aan alles wat ze tegenkomt. Zonder steun kruipt ze over de modderige grond, zoekend naar licht."
Bjarne slikte. Violette wist het niet, maar ze schreef over hem. Zijn hele jeugd had in het teken gestaan van overeind blijven in de modder van de psychoses van zijn broer Tom. De constante angst voor de volgende crisis. De bittere ruzies tussen zijn ouders, die elkaar vasthielden als drenkelingen, om elkaar vervolgens mee te sleuren naar de bodem.
"Koffie?"
Berend stond in de opening van de tent, zijn haar in de war, maar met diezelfde gemoedelijke blik van de vorige dag. Hij hield twee plastic bekers vast.
"Graag," zei Bjarne, dankbaar voor de nuchtere onderbreking.
"Je sprak vannacht in je slaap," zei Berend plotseling, zonder zijn ogen van de weg te halen. "Je riep om Tom."
Bjarne keek naar buiten, naar een oude boerderij met witgekalkte muren en felblauwe randen rond de ramen. "Het laat me niet los, Berend. Zelfs hier niet. Ik dacht dat Portugal alles zou uitwissen."
"Niets wist het uit, Bjarne," antwoordde Berend zacht, terwijl hij de auto langs de kant van de weg parkeerde onder de schaduw van een gigantische eucalyptusboom. De geur van menthol en hars vulde direct de cabine. "Maar hier is de grond droog. Hier kun je tenminste bouwen, in plaats van wegzakken."
Ze stapten uit en liepen een stukje het veld in. Bjarne ademde de warme, kruidige lucht diep in. Hij dacht weer aan de openingsdroom van de zomer. Violette in haar groene trouwjurk in de open auto. Groen, de kleur van de Lathyrus. De kleur van een nieuw begin. Misschien was de droom geen raadsel dat hij moest oplossen, maar een uitnodiging. Een uitnodiging om de auto in te stappen en het moeras definitief achter zich te laten.
Toen ze die avond de fles groene wijn ontkurkten en het glas hieven op de vallende avond, voelde de Mercedes op de achtergrond niet langer als een vluchtvoertuig, maar als het begin van een lange, schone reis naar een nieuwe toekomst.
Geplaatst in de categorie: vakantie
vakantie
8
Geef je reactie op deze inzending: