start toeval vragen forum links zoek contact gastenboek inhoud

Categorieën:

actualiteit (107)
adel (1)
afscheid (4)
algemeen (19)
bedankt (3)
dieren (8)
discriminatie (9)
drank (7)
economie (12)
eenzaamheid (13)
emoties (18)
erotiek (2)
ex-liefde (2)
familie (8)
feest (6)
film (21)
filosofie (116)
fotografie (6)
geld (6)
geschiedenis (14)
geweld (4)
haiku (1)
heelal (22)
hobby (3)
humor (23)
huwelijk (1)
idool (1191)
individu (6)
internet (5)
jaargetijden (7)
kerstmis (8)
kinderen (20)
koningshuis (8)
kunst (40)
landschap (3)
lichaam (3)
liefde (35)
literatuur (500)
maatschappij (73)
mannen (2)
milieu (7)
misdaad (23)
moraal (19)
muziek (414)
natuur (20)
oorlog (17)
ouders (1)
overig (11)
overlijden (21)
partner (2)
pesten (5)
politiek (48)
psychologie (59)
rampen (8)
reizen (16)
religie (121)
schilderkunst (82)
school (5)
sinterklaas (4)
sms (1)
snelsonnet (1)
spijt (2)
sport (17)
taal (22)
tijd (26)
toneel (3)
vakantie (5)
verdriet (6)
verhuizen (1)
verkeer (6)
voedsel (3)
vrijheid (20)
vrouwen (11)
welzijn (15)
wereld (26)
werk (13)
wetenschap (25)
woede (4)
woonoord (5)
ziekte (32)

tabblad: beschouwingen

< vorige | alles | volgende >

beschouwing (nr. 3446):

Door Amsterdamse verraders de dood ingejaagd

(voor Else Berg (1877 - 1942))

Je bent geboren op 19 februari 1877 in Ratibor, Silezië, Polen. Jouw ouders Jacob Berg en Hedweg Creutzberger kwamen uit het westen van Pruisen. Ze verhuisden naar Ratibor om hun levensstandaard te verbeteren. Je was de jongste dochter van een sigarenfabrikant.
In 1890 begon je vier jaar aan de Universiteit van de Kunsten in Berlijn te studeren, betaald door jouw ouders. Daar kreeg je les van de historieschilder Arthur Kampf (1864 - 1950). Kampf sloot zich aan bij de Nazi-partij, in 1939 kreeg hij het Adlerschild des Deutschen Reiches en in 1944 kwam hij op de Gottbegnadeten lijst te staan.

In 1895 begon je in Antwerpen een kunstopleiding aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten. Rond 1905 kreeg je bezoek van jouw Nederlandse neef Mommie Schwarz, die uit New York kwam en ook schilderde. Hij wilde het Duitse expressionisme bestuderen. Mommie en jij gingen naar Parijs om de modernisering van de kunst te bestuderen. Dat was voordat Jan Sluijters, Leo Gestel en Piet Mondriaan daar naartoe gingen. Deze schilders werden later jouw vrienden. Rond 1910 gingen Mommie en jij in Amsterdam wonen en werden jullie tot de ultra-modernen gerekend. Jullie bleven levenslang samenwerken en reizen. Jullie hadden wel ieder een eigen atelier.

In 1913 maakte Leo Gestel een kubistisch, kleurrijk portret van jou. In 1918 had je jouw eerste solo-expositie bij de kunsthandel Walrecht in Den Haag. In 1920 zijn Mommie en jij getrouwd en in 1924 werd je een Nederlandse staatsburger. Ondanks het geldgebrek bleef je reizen in Oost-Europa, Italië, Frankrijk en België. In de mijnstreek rond Luik maakte je schilderijen van de mijnwerkers, het circus en de kermis. Met Leo Gestel en zijn vrouw An verbleef je lange tijd op Mallorca, waar je het kubisme omarmde. Leo's oom Dinmen Gestel had samen met Vincent van Gogh geschilderd.

In 1927 gingen jullie aan het Sarphatipark 42 wonen, ieder op een eigen etage. Je hebt een tijd in Bergen en Schoorl gewerkt, waardoor je soms tot de Bergense School wordt gerekend. In 1930 exposeerde je bij de kunsthandelaar Carel van Lier. Je was een ontwerpster van moderne boekbanden en gelegenheidsgrafiek. Jullie maakten vele werkreizen naar familie in Arnhem, Berlijn, Ratibor en Königsberg.

Door de opkomst van de nazi's zijn veel van jullie familieleden naar Engeland en Amerika gevlucht. In 1940 had je jouw laatste solo-expositie bij Santée Landweer in Amsterdam. Jullie voelden jullie in het begin nog veilig in Amsterdam. Toen het dragen van een Jodenster verplicht werd, weigerden jullie dat.
Je was bevriend met de lesbische illustratrice/kunstdocente Tine Baanders (1890 - 1971), die in het dorp Baambrugge werkte. Jullie doken onder in Baambrugge, gelegen aan de Angstel, met de karakteristieke dorpsbrug en het brugwachtershuisje. Uit angst voor verraad keerden jullie naar Amsterdam terug. Jullie woonden een tijdje in Huize Geijnwijk, waar meer kunstenaars verbleven.

In Amsterdam zijn jullie helaas verraden en werden jullie op 12 november 1942 opgepakt. Via het troosteloze Westerbork werden jullie naar Auschwitz gedeporteerd, waar jullie meteen na aankomst, op 19 november 1942, zijn vermoord. Jij werd 65 jaar.

In 2012 publiceerde Betty van Garrel 'De trommel van Else Berg' bij Uitgeverij Bas Lubberhuizen.

Illustratie: Else Berg (1877 - 1942)

Schrijver: Joanan Rutgers, 30-09-2018



Geplaatst in de categorie: idool

Deze inzending is 25 keer bekeken

4/5 sterren met 2 stemmen.



Er zijn nog geen reacties op deze inzending.


Geef je reactie op deze inzending:

( vink aan als je niet wilt dat je emailadres voor anderen in beeld verschijnt)