Over Jeugdzorg
De kranten lezen is meer dan van de laatste nieuwsfeitjes op de hoogte willen blijven. Het wordt interessanter als je artikelen door de tijd naast elkaar legt. Zo las ik verleden week in het Dagblad de column van MiniMan onder het kopje ‘Laat ze maar failliet gaan’ over de absurd hoge kosten in de jeugdzorg. Er waren verschillende reacties zoals: Hoe heeft de gemeente dit zo laten gebeuren; een andere reactie ging over ‘bakken geld’ die omgaan in jeugdzorg-cursussen; en tenslotte een reactie uit Diever die een pluim uitdeelt aan het optreden van een burgemeester tegen onrust zaaiende jongeren. In diezelfde reactie pleit deze lezeres voor stevig aanpakken, (taak)straffen en bekeuren. Deze reacties laten een verharding zien in het tolereren van deze jeugdige onrustzaaiers; wat zij met zich meebrengen en tegelijkertijd het probleem neerleggen bij handhavers en bestuurders. En als we mild zijn, zeggen we dat straffen averechts werkt en een wending naar jeugdzorg meer effect sorteert. Maar dat kan flink in de papieren lopen, één jeugdzorgkind in Assen kost meer dan een miljoen euro per jaar: gemeenten zien steeds vaker extreem dure trajecten, aldus een eerder artikel in het Dagblad van 9 oktober.
Jeugdzorg is hulp en ondersteuning voor kinderen en jongeren die dat nodig hebben. Dat kan gaan over problemen op school, thuis, in de omgang met leeftijdsgenoten, of mentale problemen. Soms is professionele hulp nodig, zoals therapie, begeleiding of speciale voorzieningen. Jeugdzorg is bedoeld om kinderen en jongeren te laten groeien tot gezonde, zelfstandige volwassenen.
Het is de alarmerende stelling in het boek van Gijsbrecht Sies dat 1 op de 7 kinderen terecht komt in de jeugdhulp. Dat zegt meer over ons, ons denken (en onze samenleving) dan over deze kinderen. Dát het iets zegt over onze samenleving snapt iedereen wel, maar wát zegt het dan?
Nog weer eerder las ik in Trouw (31 aug) het artikel over de lezing van de minister van Langdurige Zorg, Mirjam Sterk, over de tekorten in de zorg: over tien jaar dreigt een tekort van ruim 300.000 zorgverleners. Hoewel ze ziet dat kerken veel goeds doen, uitte de minister in haar toespraak kritiek op de rol die kerken nu innemen; zij moeten zich meer inzetten voor de ‘zorgzame samenleving’.
Ja, nou wordt’ie mooi! Eerst trekt de overheid alles naar zich toe door voor alles protocollen uit te schrijven, vervolgens moet alles en iedereen gecertificeerd worden, dan moet zowel de kwaliteit als de financiering ‘geborgd’ zijn. Zo is alles kapot geregeld en ook nog eens overgoten met een saus van wantrouwen. Hierdoor zijn niet alleen de kerken buitenspel gezet, maar ook alle vrijwilligers. En als nu blijkt dat deze neoliberale visie de samenleving in de armen van de zorgindustrie heeft gedrukt en dat dat (financieel) onhoudbaar wordt, nu oproepen tot een zorgzame samenleving? M’n hoela. Zo worden vrijwilligers, verenigingen en kerken dus neergezet als uitvoerders van het regeringsbeleid, of misschien wel als stoplap, een excuus om problemen weg te poetsen zonder deze te hoeven begrijpen. Hiermee wordt de vrije handelingsruimte van de samenleving omgezet in de strikte uitvoeringsruimte van voorschriften, controle en directieven. Dat laatste is precies de reden waarom het populisme zo welig tiert en versterkt wordt.
Gelukkig zien we hier in Diever een begin van oplossingen. De kerk is om de week op woensdag ochtend open voor een kop koffie en een praatje. Er is een sociaal voedselbos en een sociaal moestuinproject. Daarnaast is er de Huuskamer die drie dagen per week open is voor koffie met een praatje, samen een spelletje doen of de krant te lezen. Het is een begin. Want een zorgzame samenleving begint er mee dat je elkaar kent, elkaar ziet en naar elkaar omziet. Dan moeten er vertrouwde plekken zijn waar je je zorgen kunt delen, niet direct in een spreekkamer of bij een therapeut. Maar gewoon door je uit te spreken en weten dat je gehoord en gezien wordt. Een vriendelijk woord, een welgemeend advies of een milde correctie kan een dure en ingrijpende interventie voorkomen. Door de nabijheid van anderen weet je je geborgen in de samenleving. Zo wordt de samenleving ónze samenleving. Dan ontmoeten we elkaar op straat, in de supermarkt, bij de kapper, in de sociale moestuin of op verjaardagen.
Nog voordat vraagstukken, zorgen en ergernissen uitgroeien tot onoverkomelijke problemen kan een luisterend oor een wereld van verschil maken. Aandacht is een wondermiddel. Het helpt echt, zowel bij de schenker als de ontvanger.
Daarom is hier ook de goede gewoonte om elkaar te groeten zo belangrijk.
... De lezing (30 aug) van Mirjam Sterk hield zij als minister en spreekt dus als kabinet-lid en dus namens de regering. ...
Schrijver: Jan Fondse18 oktober 2026
fondse.nlGeplaatst in de categorie: filosofie
samenleving
3
Er zijn nog geen reacties op deze inzending. Schrijf de eerste reactie!