Alle inzendingen over Hermann Stenner

(voor Hermann Stenner (1891 - 1914)) Je bent geboren op 12 maart 1891 in Bielefeld. Je leerde kunstschilderen van je vader en je maakte al op jonge leeftijd indrukwekkende kopieën van oude schilderijen. Je vader was de meester-schilder Hugo Stenner. Vanaf 1908 studeerde je aan de Handwerker- und Kunstgewerbeschule Bielefeld.…

Alle begin is moeilijk, het moeilijkst is het begin van de economie.…

Twee machtige, zelfzuchtige neigingen vochten in mij tegen de echte liefde. Ik dronk en ik was mensenschuw. Weliswaar besnoeide ik mijn quantum wijn aanzienlijk, maar om de paar weken wist de god me er door vleierijen toe over te halen me in zijn armen te werpen. Maar het is vrijwel nooit voortgekomen dat ik, om maar iets te noemen, op straat bleef…

Want zij praatte met mij over Hermann en over de jeugd, over de mijne en de hare, over die jaren toen wij nog niet geslachtsrijp waren, toen ons jeugdig vermogen tot liefhebben niet alleen de beide geslachten omvatte, maar alles en alles, zinnelijk en geestelijk, en alles was bezield van liefdesgeluk en bezat de mogelijkheid tot sprookjesachtige verandering…

Ik vroeg hoe het kwam dat zij de liefdeskunsten en vele geheime bijzonderheden van Maria's lichaam kende, die toch alleen maar door de beminnende man gekend kon worden. 'O,', riep zij, 'wij zijn toch vriendinnen. Denk je soms dat wij geheimen voor elkaar hebben? Ik heb dikwijls genoeg bij haar geslapen en met haar gespeeld. Nu ja, je hebt daar een…

Naarmate men ouder en rijper wordt, wordt men jonger. Zo vergaat het ook mij, hoewel dat weinig zegt, omdat ik het levensgevoel van mijn jeugdjaren in feite steeds heb behouden en mijn volwassenheid en ouder worden als een soort komedie heb ervaren.…

Pas als je ouder wordt, zie je hoe spaarzaam schoonheid is en wat voor een wonder het is, wanneer tussen fabrieken en kanonnen ook bloemen groeien en tussen kranten en beursberichten ook nog fantasie leeft.…

Op 24 juni 1944 trouwde jij met de Luftwaffe-gevechtspiloot Hermann Anton Graf, geboren op 24 oktober 1912 in Engen, waar hij ereburger van is geworden. Engen ligt bij de berg Hohenhewen. Hermann's ouders waren de boer Wilhelm Graf en Maria Sailer. Hij had twee oudere broers, Wilhelm en Josef.…

Dolend door de zandzee van het leven, Gloeiend, kreun ik vaak een jammerklacht. Ergens echter, weet ik, haast vergeten, Bloeien tuinen, schaduwrijke pracht. Ergens echter in mijn verste dromen, Weet ik dat een rustplaats op mij wacht, Waar de ziel tenslotte thuis kan komen, Waar ze wachten: sluimer, sterren, nacht.…

Men is alleen bang wanneer men het niet met zichzelf eens is.…

Een keer, blozend, met veel zelfoverwinning, omdat zij hem een groot plezier wilde doen, liet zij hem een van haar borsten zien; verlegen haalde zij de kleine, blanke vrucht uit de plooien van haar kleed; en nadat hij op de knieën gevallen was om er een kus op te drukken, deed zij haar kleren er weer zorgvuldig overheen, en zij bloosde nog altijd tot…

'Ho!' riep Pistorius heftig. 'Het is een groot verschil of je alleen maar de wereld in je binnenste draagt en of je dat ook weet! Een krankzinnige kan gedachten uiten die aan Plato herinneren en een vroom schooljongetje volgt op een creatieve wijze diepzinnige mythologische samenhangen, gedachten die voorkomen bij de gnostici of bij Zarathoestra.…

Hij vertoefde ál te behaaglijk in het verleden, hij kende ál te precies het voorbije, hij wist ál te veel over Egypte, over Indië, over Mithras, over Abraxas. Zijn liefde was gekluisterd aan beelden die de aarde reeds had gezien en hij wist in zijn hart heel goed dat het nieuwe nieuw en anders moest zijn, dat het uit een verse bodem moest ontspringen…

Ik was niet op de wereld om te dichten, om te prediken, om te schilderen, noch ik, noch enig ander mens was daartoe op de wereld. Dat waren allemaal slechts bijverschijnselen. Het ware beroep voor iedereen was was slechts dat ene: zichzelf vinden. De mens kon uiteindelijk dichter worden of krankzinnige, profeet of misdadiger - dat was niet zijn zaak…

'Het goddelijke en het duivelse verenigen,' echode het in mij. Daar kon ik bij aanknopen. Dat was mij vertrouwd uit de gesprekken met Demian aan het einde van onze vriendschap. Demian had destijds gezegd dat we wel een god hadden die we vereerden, maar die vertegenwoordigde slechts een willekeurig afgesplitste helft van de wereld (de officiële, geoorloofde…

Bij andere jongens was het omgekeerd. Ze keken werke- en radeloos naar hun bezige moeder en op hun gezicht stond te lezen dat ze het liefst weer mee naar huis wilden. Maar bij alle jongens leverde de angst voor het afscheid en het verhoogde gevoel van tederheid en aanhankelijkheid een harde strijd met de gêne voor toeschouwers en met de stugge waardigheid…

De volgende ochtend was de hele deur beplakt met epigrammen en puntdichten, met antwoorden, instemmingen, nieuwe aanvallen, zonder dat echter de aanstichter van het schandaal zo onverstandig was geweest, er opnieuw aan deel te nemen. Zijn doel, de lont in het kruitvat te gooien, had hij bereikt en hij wreef zich in zijn handen. Bijna alle leerlingen…

Grote opwinding heerste in het klooster toen de vluchteling werd teruggebracht. Maar hij droeg zijn hoofd hoog en scheen in het geheel geen spijt te hebben van zijn kleine escapade. Er werd van hem geëist dat hij zijn excuus zou aanbieden, maar dat weigerde hij en hij stond allerminst vreesachtig of onderdanig voor de rechtbank van het lerarenconvent…

Hij dacht weer aan de reis naar het examen in Stuttgart, aan de tocht naar Maulbronn, met de spanning en de bange vreugde die hij toen had ondergaan. Waar was het allemaal goed voor geweest? Hij wist even goed als de directeur dat hij niet meer zou terugkeren en dat het nu afgelopen was met seminarium en studie en met alle ambitieuze verwachtingen.…

Ik durfde Marion geen arm te geven, maar zij haakte ongevraagd in, zoog met achterover geworpen hoofd diep de nachtlucht naar binnen en keek toen van die hoogte vragend en vertrouwelijk op mij neer. Het was net of ik nog altijd de lichte druk van haar hand op mijn haren voelde, zij liep langzaam alsof zij mij wilde leiden. 'Daarginds staan huurrijtuigen…

De rijzige dame heette Lotte, en ontfermde zich hartelijk over mij. Het was nu niet meer de eerste keer dat een mooie, liefhebbende vrouw mij met medelijden en een zonderlinge vertrouwelijkheid tegemoet trad, en ook al deed het mij deze keer evenzeer deugd als verdriet, ik kende deze melodie onderhand een beetje en vatte haar niet al te ernstig op.…

Was dit werkelijk de liefde? Ik zag hoe zij allemaal, deze mensen der hartstocht, als het ware door stormwinden opgenomen werden en het onzekere ingeblazen, de man vandaag door verlangen en morgen door verveling gepijnigd, duister liefhebbend en grofweg verstotend, van geen enkele neiging zeker en om geen enkele liefde blij, en de vrouwen in vervoering…

Wat zong zij toch prachtig, en ik dacht aan deze dagen van vervoering, welker gloed ik reeds voelde minderen, en ik voelde dat er onherroepelijk andere, koelere dagen op komst waren. Opeens glimlachte zij tegen mij en boog zich naar mij over, vanwege de muziek. Zij zag de droefenis in mijn blik en keek mij vragend aan. Zwijgend stond ik op, nam haar…

'Is het Heinrich?' vroeg ik. En weer knikte zij, om daarna plotseling op te schrikken en mijn hand vast te pakken. 'U moet mij vergeven! En u mag hem niets doen!' 'Dat ben ik ook niet van plan, kalm nu maar,' zei ik. Onwillekeurig glimlachte ik, want ik dacht ineens weer aan Marion en Lotte, die zich ook met zoveel bezorgdheid aan hem vastgeklampt…

Dan was ik toe aan de kroeg. Ik blies de lamp uit, liep op de tast de steile, oude wenteltrap af en ging een Veltlinerlokaal of Waadtlands wijnhuis binnen. Daar ontving men mij als de goede klant die ik was met respect, terwijl ik zelf gewoonlijk hooghartig en soms uitermate grof was. Ik las de Simplizissimus waaraan ik me telkens weer ergerde, dronk…

Op een rijpere, mooiere en toch ook veel kinderlijker manier sprak de heilige Franciscus dit uit. Hem begreep ik pas tóen volledig. Doordat hij de hele aarde, de planten, hemellichamen, dieren, winden en wateren bij zijn liefde tot God inbegreep, liet hij de Middeleeuwen en zelfs Dante achter zich en vond hij de taal van het tijdeloos menselijke. Hij…

Ik had mijn rode wijn in de fiasco naast me staan en imponeerde het arme, sober levende volkje met mijn forse wijnverbruik. Geleidelijk werden ook de schuwe meisjes uit de buurt vriendelijker en namen vanaf de drempel van hun huis aan het gesprek deel, lieten zich prentjes cadeau geven en begonnen aan mijn heiligheid te geloven, daar ik geen opdringerige…

Ik koesterde zoals men weet de wens om in een vrij groot dichtwerk de mensen van vandaag het weidse, stomme leven van de natuur te leren waarderen en liefhebben. Ik wou hen leren om naar de hartslag van de aarde te luisteren, aan het universele leven deel te nemen en ondanks de druk van hun kleine lotgevallen niet te vergeten dat we geen goden en door…

In elk geval was zij het die ook hem ertoe noopte de vormen in acht te nemen. Zij was veel te veel een hoogstaande vrouw om zelfs ten overstaan van vrienden de teleurgestelde, onbegrepen vrouw uit te hangen en haar verborgen verdriet aan wie dan ook te laten zien, ook al kon zij het dan voor mij niet verborgen houden. Maar ook van mij zou zij geen blik…

's Nachts goot hij zich vol wijn en stond dan met een kaars in de hand voor de oude spiegel, bekeek zijn gezicht in het glas, het zwaarmoedig grijnzende gezicht van een drinker. Dan op een avond had hij een geliefde bij zich, op de divan in het atelier en terwijl hij haar naakt tegen zich aangedrukt hield staarde hij over haar schouders heen in de…