In zes miljoen jaar van boomdier naar mens, de geschiedenis van de geest die zich bewust wordt van z’n bestaan en samen met taal de soort uniek maakt; de komst van de bewuste geest is de dageraad van de mensheid. De volgzame mens, een sociaal wezen die als solist niet overleeft, daarvoor mist hij kracht, snelheid en natuurlijke wapens, z’n groep…

De oudste gedrukte Christmas carols zijn uit de collectie van Wynkyn de Worde, gepubiceerd in 1521. Een carol uit deze beroemde verzameling is "Boat's Head Choral", nog steeds gezongen tijdens de traditionele kerstmaaltijd in Queen's College te Oxford. Deze carol doelt op de goede sfeer en stemming rond kerstmis. Voor een deel van de zeventiende…

Het Engelse kerstfeest, zoals het reeds eeuwen wordt gevierd met haar eigen gebruiken en haar volstrekt eigen sfeer, heeft voor ons vastelanders steeds weer iets intrigerends. Men leest over het Engelse kerstfeest verrukkelijke verslagen van Britse auteurs, waarvan vooral Charles Dickens de gave had die sfeer op zijn lezers over te brengen. In dit…

Een galadiner meer of minder...ach, er zijn jaren geweest dat ik er echt niet van opkeek. Vorig jaar om deze tijd schreef ik nog enthousiast over het Kerstgala van het bedrijf waar ik werk. Een avond lang verwennerij van de bovenste plank. Avondkleding, chauffeurs, bontmantels, artiesten van naam, een kasteel, champagne en gigantische cadeaus. Het zijn…

Wanneer in de 12de eeuw in Frankrijk een toestand van algemene orde en rust heerst, zien we dat in die dagen het culturele leven zich aanpast en dat zich daardoor nieuwe initiatieven ontwikkelen. In de muziekgeschiedenis betekent het dat de bloei van de wereldlijke muziek toeneemt en dat nu eigenlijk voor het eerst van wereldlijke muziek gesproken…

Niets geeft mijn ogen de zekerheid dat het zichtbare zich niet heeft verstopt in de mystieke wereld van het onzichtbare. De bewondering voor het leven is de fundamentele boodschap van liefde die de natuur onze zintuigen doet strelen en verwondering afdwingt. De werkelijkheid die wij willen waarnemen is een onbegrepen…

Vertaalde poëzie van Georg Trakl. De poëzie van de oostenrijkse dichter (1887 - 1914) is beklemmend, angstaanjagend en zelfs griezelig. Een ideale leerling van E. A. Poe. Voor beginnende poëzielezers raad ik het af om Trakl in te duiken, er zou zich wel eens een blijvende walging van poëzie kunnen ontwikkelen, er kan schimmel en rotting in de…

Een boek van literatuurcriticus Kees Fens, die ik eenmaal gezien heb. Voor de Volkskrant-lezers waarschijnlijk een overbodig boek. Allereerst de verhandeling over de Romeinse redenaar Cicero, de belangrijkste sprekers houden anderen op hun bescheiden plaats van leerling, aldus Fens. Het ideaal van evenwicht en harmonie, van eenheid in verscheidenheid…

Ruimteschepen in het omniversum dansen als de aura's van planeten in zijn lichaam waar het zwart de kleuren verbindt. Ronde bollen doemen op in het vierkant van zijn spectrum, ze vervloeien en ze schieten heen en weer, onvoorspelbaar, die zachte tedere kogels. De raaf, afgerond, hangt in het blauwe middelpunt, waar alles om draait, gezien de lichtgloed…

De inspectie voor de gezondheidszorg zou veel sneller en effectiever moeten optreden bij misstanden in zorginstellingen. Dat blijkt eens te meer nu bekend geworden is dat in een zorgboerderij in De Groeve (Groningen) jonge verstandelijk gehandicapten jaren lang gebukt gingen onder een schrikbewind. Zo werden bewoners voor straf op hun kamer opgesloten…

Aan zijn Nederlandse vriend Julius Röntgen schrijft Grieg over zijn belevenisen in Parijs en dan natuurlijk vooral over het bewuste concert. "Ik werd ontvangen met gefluit, gesis, gestamp en geschreeuw; ik heb nog nooit zoiets beleefd. Gelukkig begint mijn ouverture "Im Herbst" met een fortissimo en is daardoor gered. De ergte schreeuwers waren…

Er gebeurt nog al wat met mensen in een economische crisistijd. Althans dat blijkt uit een zojuist uitgebracht rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Denk aan minder huwelijken, meer zelfdodingen, minder geboorten, meer echtscheidingen en over het algemeen meer angst. We zijn dit jaar een stuk minder tevreden geworden over het leven…

Een flink deel van de Nederlandse bevolking is uiterst geprikkeld waar het gaat om, zoals zij dat zelf noemt, de islamisering van 'onze' maatschappij. Wat onze maatschappij precies is, weet ik eigenlijk niet zo goed. Alle normen en waarden die ik in mijn jeugd nog heb meegekregen, zijn allang geen gemeengoed meer. Ik voel me absoluut niet op mijn…

Door de hele geschiedenis heen hebben zich conflicten voorgedaan van politieke aard die hebben geleid en nog steeds kunnen leiden tot de meest gevaarlijke en oncontroleerbare situaties. Een dergelijk conflict, zij het dan niet van internationale politieke aard, speelde zich aan het eind van de negentiende eeuw af in Frankrijk. Het was een typisch…

In de vorige aflevering - van deze potentieel oneindige serie – citeerde ik Karen Armstrong, een boek dat zeven jaar onaangeroerd in mijn kast heeft gestaan, maar nu ter hand is genomen. Ik geniet van deze wereldvermaarde religiedeskundige. En kom heel verrassende zaken tegen. In onderstaand citaat staat dat we ons godsbeeld zelf moeten creëren, scheppen…

(voor mijn geloofsgenoten) Parelend langs de stalagmieten omlaag zing ik liederen uit de oertijd... ...daar lagen zij naast elkaar in opperste eenzaamheid, als mummies in een piramide, ingemetseld en vermoord door een haatdragend geloof, dat nog steeds arrogant en passief-vernietigend zetelt in het zonovergoten Rome. Ouderwetse kwezels! Miezerige…

Het aantal minderjarige jongens en meisjes met een zwervend bestaan in Nederland, is voor het eerst aan het toenemen. Op dit moment zijn er, uiteraard naar schatting, zo’n zesduizend jongeren tot 25 jaar in ons landje die ergens op straat leven of maximaal soms eens een soort van opvang hebben bij vage kennissen of tijdelijk in een opvangcentrum.…

(voor Jaques Perk) Van heel hoog heb jij gezongen, engel, je bent zelfs niet afgedaald, je verzen zijn uit de lucht gehaald en je was er van doordrongen, zij het met een gekweld verstand, botsend, gevangen in alle beelden, uitstijgend boven volstrekt misdeelden, dat Mathilde liefheeft aan de overkant, dat zij afwees wat zij niet begreep, schud haar…

In het weekblad 'Vrij Nederland' van deze week las ik het volgende deel in een langere zin: ‘de nieuwe tijd van de Franse Revolutie [werd] aan[ge]kondigd: ontkerstening, democratisch en vrij.’ Dat deze revolutie een ontkerstening zou opleveren, is voor niemand iets nieuws en conservatieven die deze ontwikkelingen wilden terugdraaien kozen niet…

In de vorige aflevering schreef Louis Spohr over Beethovens wijze van dirigeren. Later bedacht ik nog dat dirigeren zo rond 1800 een wonderlijk en vooral onbekend beroep was. Het was de concertmeester die de concerten leidde, weliswaar niet meer met een rol papier, maar wanneer nodig wel met zijn strijkstok! Tot de orkesten te groot werden of de muziek…