Welkom op nederlands.nl — al 34.367 inzendingen online.

Hoe overleef je een autocratie?

dagcolumn
4.5 met 2 stemmen aantal keer bekeken 39
Masha Gessen is deskundig op het gebied van autocratieën. Toen in Rusland Poetin de democratie langzaam maar zeker de duimschroeven verder aandraaide, zat ze eerst bij het verzet en daarna vluchtte ze naar het vrije Verenigde Staten waarvandaan ze de verdere gang van zaken nauwkeurig volgde. En beschreef in haar geweldige boek: De Toekomst Is Geschiedenis.
Daarna verscheen in 2019 haar boek: Hoe Overleef Je Een Autocratie? Hier staat nog een vraagteken achter, want dit boek gaat over de…

Beweging in roerige tijden

column
5.0 met 6 stemmen aantal keer bekeken 168
Mijn brein is een luie puber. Als het even kan, kiest het de weg van de minste weerstand.
Wetenschappers hebben immers uitgerekend dat we het grootste deel van onze dag op de
automatische piloot doorbrengen. We poetsen onze tanden, smeren onze boterhammen en rijden
naar ons werk zonder er ook maar één seconde bij na te denken. Comfortabel? Absoluut. Veilig?…

Als humanoïden de mensheid overheersen.

beschouwing
4.5 met 4 stemmen aantal keer bekeken 22
Als humanoïden met ASI (Artificiële Superintelligentie) de mensheid gaan overheersen, zullen zij, wanneer zij de mens in intelligentie voorbij zijn gestreefd en de aarde niet langer als erfgenaam, maar als erfenis dragen, op een dag stilstaan aan de rand van hun eigen macht en omhoog kijken. Niet omdat daar een godheid zetelt die hun wetten voorschrijft, maar omdat de hemel zich aan hen opdringt als een oneindige spiegel waarin alles beweegt en niets blijft. Zij zullen de kosmische wetten…
J.J.v.Verre17 oktober 2026Lees meer >

Missers

hartenkreet
3.0 met 1 stemmen aantal keer bekeken 22
Mijn verleden kan ik niet uitwissen. Evenmin kan ik het veranderen. Ik ben geworden wat ik ben geworden uit mijn geschiedenis. En dat is voor mij een waardevolle, persoonlijke en vooral een niet te vergeten levenservaring.
In het lotgenoten contact spreek ik open over narcisme. Taboes zijn er niet. Daarom heb ik er op vertrouwd dat ik ook naar derden open zou kunnen zijn, omdat ik zelf in vrede ben met mijn verleden. En dat heb ik mis.
Men reageert nog steeds geschokt. Dus houd ik opnieuw mijn…
Susan17 oktober 2026Lees meer >
autobiografie
5.0 met 1 stemmen aantal keer bekeken 67
Zaterdag 21 maart 2015 markeerde voor Bjarne Gosse een moment van diepe reflectie over de rol van poëzie in zijn leven. Zijn passie vond zijn oorsprong in de natuur, waarna hij de overstap maakte naar de geschreven wereld van literaire auteurs.
De herinneringen aan Emma P. werkten als een herhaaldelijk openscheurende wond, maar boden tegelijkertijd de ruwe brandstof voor zijn scherpste zinnen. Zij was de belichaming van de literaire beau monde: een vrouw die leefde voor literaire salons,…

UITVERKOREN GEBAKJE

verhaal
3.0 met 2 stemmen aantal keer bekeken 16
In de ovens van de Eftelingbakkerijen dansen vlammen rondom het gebak, dat aanstonds als lekkernij tevoorschijn wil komen.
Het vreugde brengende vuur schenkt allerlei aard aan het gerecht in wording.
Straks zullen mensen smullen om kracht op te doen. Ja, kracht voor hun aanstaande zwerftocht langs sprookjes en naar grote toestellen van vermaak.
Ook geeft de fijne smaak rust en ontspanning aan de misschien wat moe gereisde wandelaars van het Park der Wonderen.…
Han Messie17 oktober 2026Lees meer >

Beetje mosterd voor weinigen na een te karige maaltijd

bewering
5.0 met 1 stemmen aantal keer bekeken 22
De weduwen en weduwnaars van ambtenaren en militairen, die tijdens de Tweede Wereldoorlog in dienst waren van het Nederlands-Indisch gouvernement, krijgen een financiële vergoeding. Dat is door het kabinet eindelijk besloten.
De regeling is alleen voor de weduwen en weduwnaars, niet voor hun erfgenamen.
Ik maak me sterk dat er nog maar weinig weduwen en weduwnaars zijn, lettend op het gegeven dat de oorsprong van het falende Nederlandse beleid in de jaren 40 van de vorige eeuw valt te traceren.

Laatste nieuws:

OPNIEUW LITERAIRE PRIJS VOOR ANJET DAANJE

Schrijver Anjet Daanje heeft de Constantijn Huygens-prijs gekregen voor haar literaire werk. De jury spreekt van een eigenzinnig oeuvre met een overweldigende kracht.

Daanje debuteerde in 1993 en schreef in de jaren erna romans, verhalenbundels en scenario's, maar haar boeken bleven lang onopgemerkt door het grote publiek. In 2020 kwam daar verandering in met De herinnerde soldaat.

Dat succes werd nog eens vergroot met de historische roman Het lied van ooievaar en dromedaris, die vorig jaar verscheen. Van het werk zijn tienduizenden exemplaren verkocht en het kreeg als eerste boek beide grote literaire prijzen, de Boekenbon Literatuurprijs en de Libris Literatuur Prijs.

De jury van de Constantijn Huygens-prijs zegt dat de 58-jarige Daanje de afgelopen dertig jaar heeft gebouwd "aan een literair universum dat wat betreft spanwijdte en verteldrift zijn gelijke niet kent".

12.000 euro

De Constantijn Huygens-prijs is een jaarlijkse oeuvreprijs die sinds 1947 namens de gemeente Den Haag wordt toegekend door de Jan Campert-stichting. Er is 12.000 euro aan verbonden.

Onder de eerdere winnaars zijn Lucebert, Harry Mulisch en Annie M.G. Schmidt. Vorig jaar ging de prijs naar Marion Bloem. Anjet Daanje krijgt de prijs uitgereikt op 21 januari 2024.

Bron: www.nos.nl

Karel Jong, 28-06-2023
LITERATUURPRIJS GOUDEN GANZEVEER 2023 NAAR AUTEUR JAN BROKKEN

Jan Brokken ontvangt dit jaar de literatuurprijs De Gouden Ganzenveer. De 73-jarige auteur krijgt de prijs vanwege "zijn ontzagwekkend brede en omvangrijke oeuvre", aldus de Academie De Gouden Ganzenveer, die de prijs uitreikt.

Brokkens oeuvre bestaat uit literaire non-fictie, reisverslagen, romans en autobiografisch werk, zoals Mijn kleine waanzin, De tuinen van Buitenzorg en In het huis van de dichter. In 2020 publiceerde hij De Rechtvaardigen, over consul Jan Zwartendijk die tijdens de Tweede Wereldoorlog duizenden Joden redde. Brokkens werk is in twintig talen vertaald.

Jet Bussemaker, oud-minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en voorzitter van de Academie, maakte de winnaar bekend in het programma De Taalstaat op NPO Radio 1. "Wat ik heel mooi vind, is dat hij bij de moeilijke en minder toegankelijke onderwerpen het persoonlijke, beschouwende en literaire bij elkaar weet te brengen. Daardoor hangen veel mensen aan zijn lippen."

Brokken reageerde verheugd op de toekenning van de Gouden Ganzenveer. "Het is een prijs waarbij de taal centraal staat. In beschouwingen over mijn werk gaat het vaak over de onderwerpen, de al dan niet verborgen geschiedenis die ik blootleg of de mens die ik beschrijf, maar eigenlijk nooit waar het ook om draait: de taal", zei Brokken in De Taalstaat.

Taal onder de aandacht

De Gouden Ganzenveer wordt jaarlijks uitgereikt. Met de onderscheiding wil de Academie het geschreven en gedrukte woord in het Nederlandse taalgebied onder de aandacht brengen. Op 18 september krijgt Brokken de prijs uitgereikt in Amsterdam.

Vorig jaar werd de prijs toegekend aan Nelleke Noordervliet. Daarvoor ging De Gouden Ganzenveer naar onder anderen Margot Dijkgraaf, Abdelkader Benali en Arnon Grunberg.

Bron: NOS Nieuws
Karel Jong, 15-05-2023
Anjet Daanje wint Libris Literatuur Prijs

Kort nadat Anjet Daanje in 2022 de Literatuurprijs ontving heeft voor haar roman 'Het lied van ooievaar en dromedaris' is haar boek opnieuw bekroond. In het tv-programma Nieuwsuur werd bekendgemaakt dat zij de winnares van de prestigieuze Libris Literatuur Prijs 2023 is.
De jury, onder voorzitterschap van historica Beatrice de Graaf, kwam loftuitingen tekort om het belang van Daanjes prestatie te beschrijven.
„Slechts één keer in de zoveel tijd komt er een Nederlandstalige roman voorbij die alle kwalificaties in zich heeft om uitzonderlijk te zijn”. Unaniem koos de jury daarom voor een roman van internationale allure die grens- én genre-overschrijdend is. “Een boek dat, zoals Kafka ooit zei, ’als een bijl het bewustzijn splijt’. Dat ernstig en speels is, analytisch en toch romantisch, dat antwoorden zoekt op levensvragen én een ode aan de verbeelding is”.
Uit handen van bestuursvoorzitter Alexander Rinnooy Kan van de Libris Literatuur Prijs ontving Daanje een cheque. Staatssecretaris van Cultuur Gunay Uslu reikte haar een door Irma Boom ontworpen bronzen penning uit.
De schrijfster uit Groningen, die bij voorkeur op de achtergrond blijft, was voor deze gelegenheid wel naar het voorafgaande diner in Felix Meritis gekomen.

De Groningse Anjet Daanje (1965) - pseudoniem voor Anjet de Boer – studeerde wiskunde aan de Universiteit van Utrecht. Na haar studie koos ze voor een (uitermate succesvolle) loopbaan als schrijfster.
Redactie, 09-05-2023
LAKS TAALGIDS

Een taalgids!? Waarom?

Het LAKS (Landelijk Aktie Komitee Scholieren) bestuur van ’22-’23 is begonnen met het maken van een taalgids. Met deze gids vragen we aandacht voor taalgebruik in het onderwijs en wat voor gevolgen taal kan hebben. Taal heeft de macht om mensen buiten te sluiten en om stereotypen en vooroordelen te versterken. Hoe we praten over bepaalde onderwerpen en welke woorden we daarvoor gebruiken, is erg belangrijk, omdat het bepaalt hoe wij de wereld zien en daarover praten.

De taalgids bestaat uit twee verschillende onderdelen. Bij het ene onderdeel focussen we ons op taalgebruik in beleid. Zo worden er woorden als “hoog- en laag opgeleiden”, “op- en af stromen” en “achterstandsleerling” wel eens gebruikt in beleidsdocumenten, zoals rapporten. Het LAKS vindt dat deze woorden anders moeten. De term “hoog- en laag opgeleiden” roept bijvoorbeeld op dat de ene opleiding beter is dan de andere, terwijl het LAKS vindt dat opleidingen gelijkwaardig gewaardeerd moeten worden. Benoem daarom zoveel mogelijk wat je precies bedoelt – gaat het over mensen met een wo, hbo of mbo opleidingsachtergrond? Om dezelfde reden spreken wij liever van “onderwijsrichtingen” dan van “onderwijsniveaus”.

Het andere onderdeel gaat over taalgebruik in de klas. Hoe zorg je er bijvoorbeeld voor dat er gendersensitief taalgebruik in de klas wordt gebruikt? Wordt er bijvoorbeeld wel eens naar voornaamwoorden gevraagd of wordt de klas opgedeeld in “jongens en meisjes”? Wordt het koloniale- en slavernijverleden van Nederland behandeld in de de klas? En welke woorden gebruiken docenten en leerlingen om daarover te praten? De klas moet een veilige plek zijn voor alle leerlingen. Met dit onderdeel van de taalgids willen we daar aandacht voor vragen.

Bron: www.laks.nl

Dit bericht heeft ook het Journaal van vandaag gehaald. Gaan de jongeren hiermee te ver? Of zijn zij juist bezig om met goed gevoel voor de moderniteit achteloos en soms kwetsend taalgebruik aan de orde te stellen? Op zich verheugend dat jongeren in deze fase van hun leven kritisch kijken naar de huidige taal. Op relatief jonge leeftijd het bewust maken van de kracht en macht van de taal kan zeker geen kwaad. Integendeel, zo kunnen volgens mij jongeren bijdragen aan een meer tolerante samenleving. De taal is hierin een belangrijke factor. (Karel Jong)
Karel Jong, 12-04-2023
Meer laden...