Beschouwingen over religie

EEN BLIK IN DE TOEKOMST Er zijn veel redenen te bedenken waarom de kerkelijke vormen van religiositeit het steeds moeilijker zullen krijgen. Aan de ene kant is er de druk vanuit een seculariserende omgeving, die religieuze taal, symbolen en gebruiken niet meer begrijpt en er zelfs aversie voor voelt. Een wereldbeeld, waarin plaats is voor een geestelijke…

BOTSING TUSSEN TWEE WERELDBEELDEN In de zestiger jaren begonnen mensen massaal de kerken te verlaten. Allerlei nieuwe vormen van religiositeit kwamen op, vooral door een steeds sterker wordende hang om de eigen spirituele ervaring centraal te stellen. De kerken speelden daar nauwelijks op in. Men dacht dat de storm na verloop van tijd wel weer zou…

“Hoe komt het toch dat wij Nederlanders nog geen vijf decennia geleden als protestant of katholiek massaal iedere zondag naar de kerk gingen, speciaal onderwijs genoten en regelmatig de Bijbel lazen, terwijl we nu net zo massaal snoeihard tegen datzelfde geloof aantrappen?” Dat vraagt Mariska Orbán, journaliste en hoofdredacteur van het Katholiek Nieuwsblad…

(voor Sint Vassula Ryden (18 januari 1942)) Je bent geboren als Vassiliki Claudia Pendakis in Heliopolis bij Caïro. Je ouders waren Grieks-orthodox. Je bent dan ook Grieks-orthodox gedoopt. Je ging in Egypte naar de lagere school en op je vijftiende verhuisde je naar Europa. Op je vierentwintigste trouwde je in Lausanne met een lutherse man. Dat…

(voor Sint Elena Aiello (1895 - 1961)) Je bent geboren op 15 april 1895 in Montalto Uffugo. Je vader Pasquale Aiello was een uitstekende kleermaker en je moeder was Teresa Paglilla. Je had acht broers en zussen: Emma (1889), Fernando (1892), Evangelina Isabella Rosina (1896), Ida, Helen, Elisa, Richard en Francis Giovannina. Je ouders waren vrome…

(voor Sint Maria Esperanza Medrano de Bianchini (1928 - 2004)) Je bent geboren op 22 november 1928 in Barrancas, Venezuela. Je moeder was Maria Filomena en je vader was Aniceto Medrano. Je had drie broers. Je moeder was zeer vroom en ze wilde graag dat jij de mensen via Moeder Maria naar Jezus zou leiden. Esperanza is het Spaanse woord voor 'hoop…

Mijn laatste drie bijdragen aan deze rubriek hadden betrekking op de wijze waarop het geloof in God verwoord wordt in het oudste christelijke belijdenisgeschrift, het Apostolicum: Vader (column 602), Almachtige (beschouwing 1596) en Zoon (beschouwing 1603). Rest nog dat belijden eveneens uitgesproken geloof in de “Heilige Geest”. De Heilige Geest…

Zowel oosterse als westerse tradities hebben het over zeven niveaus of sferen in het hiernamaals. Die indeling is niet dwingend; het is gewoon een manier om structuur aan te brengen in de beschrijvingen van het leven na de dood. Hierin is het onderste niveau dat van de aarde. Alle aardgebonden geesten verblijven daar; het zijn de geesten waarvan men…

Halloween is het feest waarbij men viert dat de geesten van overledenen terugkeren naar de aarde. In de religie en de parapsychologie wordt uitgelegd hoe zoiets mogelijk is. Het gaat hierbij om geesten die vaak niet beseffen dat hun lichaam gestorven is en daarom hier blijven rondzwalken. Toch gaat dat gelukkig lang niet voor iedereen op. Bovendien…

Op 31 oktober wordt vooral in Angelsaksische landen Halloween gevierd. De oorsprong ervan is Keltisch. Voor de Kelten begon het nieuwe jaar op 1 november. De 31e oktober was voor hen dus de laatste dag van het oude jaar. Niemand hoefde dan te werken. Wel moest je oppassen dat je niet door een geest werd aangevallen. De Kelten geloofde namelijk dat op…

(voor Bernadette Soubirous (1844 - 1879)) Je bent geboren op 7 januari 1844 in Lourdes. Je vader François Soubirous (1807 - 1871) was een molenaar en je moeder Louise Casterot (1825 - 1866) was een wasvrouw. Je was de oudste van negen kinderen. De anderen waren: Jean (1845, vroeggestorven), Toinette (1846 - 1892), Jean-Marie (1848 - 1851), nog een…

Van de twaalf artikelen van de aloude Apostolische geloofsbelijdenis hebben er niet minder dan zes betrekking op Jezus Christus. Daaruit blijkt wel de centrale plaats die Hij in de christelijke beeldvorming over God inneemt. En dat is begrijpelijk, want voor christenen is Hij het geweest in wie God zich bij uitstek aan de mensen heeft geopenbaard. Dat…

Wij leven in de tijd van de Elohim. Alles wijst in die richting. Lees de rubriek.punt.nl/ Maatschappij Iran / Syrië/ 29 september 2012, lees de Iraanse kranten en de Bijbelboeken Daniël hoofdstuk 11:40 en verder Openbaringen, waarin deze profetieën worden beschreven. De aanval van Iran op Israël kan de aanleiding zijn voor het begin van de Derde…

De Apostolische geloofsbelijdenis spreekt van God als van de Vader, de Almachtige. Zoals jonge kinderen dat vaak zeggen van hun vader, zo zeggen gelovigen het ook wel van hun God-vader: Hij kan álles. En zo'n uitspraak past natuurlijk volledig bij de personificatie van God in een vaderfiguur. Je zou je God moeilijk als persoon kunnen voorstellen zonder…

Religies beroepen zich voor het geloof in een individueel voortbestaan van de mensenziel na het sterven op goddelijke openbaring. Maar het feit dat het aantal verschillende voorstellingen van een hiernamaals ongeveer overeenkomt met het aantal religies doet eerder menselijke bedenksels vermoeden. Wie nuchter nadenkt over die onsterfelijkheidsclaim,…

In de leer van christelijke kerken van rechtzinnige signatuur waren lijden en dood van Jezus noodzakelijk om de in zonde gevallen mens met God te verzoenen. Veelal wordt deze these geplaatst in een nogal formeel kader. De mens heeft - aldus de redenering kort samengevat – uit vrije wil Gods gebod overtreden. Daarop stond als sanctie dood en verdoemenis…

Waar komt toch dat fnuikende misverstand vandaan, waardoor religieus conservatisme vaak verward wordt met vroomheid? In islamitische landen zien we afschrikwekkende voorbeelden van de gevolgen die dat kan hebben: achterstand op allerlei gebied en in extreme gevallen (en die zijn er geen zeldzaamheid) moord en doodslag van andersdenkenden. Zo bont wordt…

Ooit stond ik voor de ruïne van een Middeleeuws klooster. Ik probeerde me voor te stellen hoe het hier ooit was geweest. Voor mijn geestesoog zag ik monniken in bruine pijen die door kaarsrechte gangen de rozenkrans liepen te bidden, terwijl de zon van opzij bundels stoflicht door de gangen wierp. Vanuit de abdijkerk klonk devoot koorgezang dat langzaam…

Als het waar is dat er geen wonderen (in de zin van mirakelen) gebeuren, als die soort van wonderen dus in de letterlijke betekenis van het woord “onverbiddelijk” uitgesloten zijn, dan heeft het dus ook geen zin erom te bidden (o God, bewaar mij voor die ramp) of ervoor te danken (o God, heb dank dat u mij aan dat onheil hebt doen ontkomen). Dat is…

"Heeft bidden zin?" Het is al weer vele jaren geleden, dat ik me dit begon af te vragen. Ik bedoelde eigenlijk: heeft het zin te bidden om goddelijk ingrijpen in de gang van zaken in de wereld of in het persoonlijke leven? Nog wat concreter: heeft het zin te bidden om herstel van een dodelijke ziekte, of om een stormramp af te wenden, of om je…

Stel je voor dat je een Romeinse keizer bent en net half Rome hebt laten platbranden om een mooi lapje bouwgrond te hebben voor je protserige, megalomane paleizen. Er is echter een probleempje: het volk is er achter gekomen dat jij opdracht hebt gegeven om hele woonwijken in de as te leggen en begint te morren. Je bent bang dat de machtige legioenen…

Religie beschouwen als de oorzaak bij uitstek van alle ellende - het begint zo langzamerhand een trend te worden. Gewapend met tegeltjeswijsheden en wikipediakennis zingen steeds meer bloggers de mantra dat godsdiensten de geschiedenis van de mensheid hebben verziekt met geweld, haat, dogmatiek en autoritarisme. Wie zich tegen hen durft te verzetten…

In een van de oudste christelijke geloofsbelijdenissen, het Apostolicum, is tweemaal sprake van opstanding uit de dood, namelijk eerst met betrekking tot Jezus Christus en aan het slot met betrekking tot de mens. Beide liggen in elkaars verlengde. Het gaat hier om een vanouds essentieel leerstuk van de christelijke kerk: de lichamelijke opstanding van…

Wat zou u antwoorden als ik u zou vragen of u in wonderen gelooft? Uw meest voor de hand liggende reactie zou denk ik een tegenvraag zijn, namelijk: wat verstaat u onder “een wonder”? Dat kan namelijk nogal wat verschil uitmaken voor uw antwoord op mijn vraag. Vatten we “wonder” op als iets onbegrijpelijks? Iets onverklaarbaars? Iets wat bewondering…

God als een persoon: is zo’n antropomorf, zo’n naar de mens gemodelleerd godsbeeld in onze tijd nog redelijk aanvaardbaar? Typisch voor zo’n godsvoorstelling en de daarmee samenhangende opvattingen over godsbestuur zijn immers de evidente innerlijke tegenstrijdigheden. Om maar wat te noemen: een almachtige Schepper en Bestuurder van hemel en aarde,…

Zoals velen van mijn generatie, ben ik grootgebracht met de leer van een lijfelijke “wederopstanding”, die zou plaatsvinden bij Christus’ wederkomst “om te oordelen de levenden en de doden”, een eindafrekening die óf eeuwige zaligheid inhield óf het tegendeel daarvan. Hoe komt het, dat ik daarover anders ben gaan denken? Ik zal me hier beperken tot…

Vrijwel alle wereldgodsdiensten hebben hun ontstaan te danken gehad aan charismatische, vernieuwingsgezinde mensen die oog hadden voor misstanden of achterhaalde leerstelligheden in gevestigde religies. Zo ontstond b.v. het jodendom als reactie op natuurgodsdiensten, het christendom als reactie op het jodendom, de islam als reactie op jodendom én christendom…

Ik ben een atheïst. Dit komt uit het Grieks en betekent: zonder God. Ter verduidelijking, ik ben niet tegen god of religie. Dat zou gelijk staan als een wrok koesteren tegen Zeus of Ra volgens mijn eigen maatstaven. In feite is een Christen in de ogen van een oudere beschaving ook een Atheïst op één God na (1). Vandaag de dag woedt er vooral een…

Veel mensen kennen Judas als de discipel die zijn meester heeft verraden aan de Romeinen. Dat vormt het begin van het lijdensverhaal dat met de gruwelijke dood van Jezus aan het kruis eindigt. Om die reden heeft Judas een bijzonder slechte reputatie gekregen. Erger kan bijna niet, want iemand die zijn leermeester uitlevert aan folteraars en beulen is…

Met een zekere verbazing neem ik nu en dan kennis van discussies die betrekking hebben op religieuze onderwerpen. Die verbazing betreft niet zozeer de standpunten op zichzelf die worden ingenomen, maar vooral de wijze waarop ze soms worden onderbouwd. Elke ketter heeft zijn letter, zegt een spreekwoord en nu wil ik niemand van ketterij beschuldigen…