Verhalen over kunst

Er was eens een koning in een rijk land in het noorden van europa. Hoog zat hij op zijn troon en bekeek het koninkrijk en zijn banksaldo. Hij was tevreden maar niet gelukkig want alle dagen waren eender. Het was stil in zijn hoofd en hij kon allang niet meer lachen. Toen kwam foppe langs en liet hem zijn verhalen lezen en schilderijen zien. Ha zei de…

Tijdens mijn heenreis naar het Cenakel, een monumentaal gebouw dat in vroeger tijd tot klooster gediend heeft, aan de zuidkant van de stad, omringd door een keurig aangelegde tuin die een parkachtige indruk maakt, ontmoet ik in de bus een tachtigjarige Molukse mevrouw, wier gezicht nog steeds een afspiegeling draagt van vroegere schoonheid en die zich…

Het was in het jaar 1926. Bovenaan de deur van een apotheek aan de Noorderbuurt van Drachten werd een stenen plaat ingemetseld. Het grijze steen vertoonde het zijaanzicht van een vrouwenhoofd, bedekt met een statige Friese muts. Haar lange oorbellen _ nou, die mochten er wezen. Die vrouw stak haar tong heel ver uit, liet deze tegelijk diep neerhangen…

(voor Louise Josephine Bourgeois (1911-2010)) Je bent geboren in Parijs en je was het middelste kind van drie kinderen van vader Louis Bourgeois en moeder Josephine Fauriaux. Na enkele maanden verhuisde je naar Choisy-le-Roi binnen Parijs, waar je ouders hun winkel van en voor wandtapijten hebben voortgezet, zij het dat ze daar voornamelijk versleten…

Teunis was in de tuin. Stikdonkere nacht omgaf hem. De vurige stralen uit de ogen van het houten hoofd werden laaiende vlammen, die steeds groter werden. Tenslotte waren het geweldige vuren! Dat vuur woei alle kanten op en _ stak de hele wereld in brand! Daarna spoog de mond van het houten hoofd een heel wilde straal water uit. Meteen was het alles…

In een oud, klein huisje, even buiten het dorp, woonde een jonge houtsnijder. Korte tijd geleden had hij het woninkje betrokken, dat vroeger van een boerenknecht was geweest. Teunis, een bekwame kunstenaar, wist met zijn mes en beitel als het ware uit hout wat te toveren. Machtige leeuwenkoppen en sierlijke vogels, allerlei beeldjes van mannen en vrouwen…

Ik zit op een bankje in een vierkante ruimte met aan weerszijden een gat in de muur. Mijn voeten rusten op tranen uit de Amazone gevangen in hardhout en visgraat. Het venster naar hemel en vrijheid wordt gedragen door baksteen en mortel. De zaal zoemt. Vliegenvleugels fluisteren, bijen knisperen, krekels knerpen. In het gefilterde licht dat door…

''Weet je nog waar we het de vorige keer over hadden, darling?'' ''Het is al weer een tijdje geleden, o ja, ik weet het weer, het ging over de Romeinen, die al voor de geboorte van Christus in het gebied van het Midden-Oosten gingen heersen. Ze namen ook de tempels van de Grieken over, maar waren al modern, want ze bouwden al bruggen, aquaducten…

Ik ben zo slap als was, dus zeg maar een kaars, maar dan ongevormd en zonder pit, mijn ziel is moe van alle strijd en hoe het verder moet weet ik niet, vaak denk ik aan Jezus en hoe mijn leven oplost in Zijn zachtmoedigheid. Naast mij staat een Grimbergen tripel en ik moet zeggen, die smaakt voortreffelijk, het valt allemaal dus wel mee, opscheppen…

"Wat kan jij mooi schilderen", zeg ik tegen Lena. "Ik vind jou een echte ster." Lena lacht voluit, haar brokkelige gebitje lacht luidkeels mee. "Ik ben geen ster", hikkert ze. "Een ster staat aan de hemel. Ik ben een kunstenares, dat zegt Betty ook, hè Betty?" De begeleidster die naast haar staat knikt. "Zo is het", zegt ze warm. "Onze bewoners…

Nadat Birgitta de achterkamer verlaten had om plaats te nemen op het zitje in haar bloementuin, besloot Freek zijn potlood weer op te pakken. Hij moest zich concentreren op zijn tekening, maar zijn gedachten dwaalden af. Het was warm in deze kamer, in de ochtenduren nog heerlijk koel, maar tegen het einde van de ochtend namen de zon en haar hitte…

De hitte is verzengend. En ik krijg de lenzen van mijn veldkijker maar niet scherp gesteld. Een grote vlakte strekt zich voor me uit met plekken dor gras en zand en verderop een opgedroogde rivierbedding. Onder mijn voeten splijt de grond uiteen. De aarde is hier één grote mozaïek. Voorbij de sidderende lucht rust een kudde olifanten. De beesten…

Vanwege de problemen in het krantenwezen ben ik bezig. Het nieuws moet lekkerder spannender en de lezer moet zelf kunnen oordelen of hij/zij de privacy van de persoon in het nieuws respecteert. Dat is volwassener. Als pilot-study heb ik twee nieuwsberichten uit de Volkskrant bewerkt. Een pilot-study is een experimentele pilotenstudie op modale vlieghoogte…

Taal is een tijdlichaam. De conceptie van dat lichaam is het moment dat de schrijver een gedachte of gevoel opschrijft. Zolang er niets geschreven wordt, zweven gedachten door een aantal miljard persoonlijke ruimten. Sommige gedachten blijven altijd onbekend, soms zelfs voor de denker zelf. De meeste gedachten gaan verloren. Geboorte is gelijk…

Zoals ieder mens zoekt naar een reden om zijn leven zin te geven, zoek ik in de taal naar woorden om dit zoeken te beschrijven. Meng ik als een alchemist de kleuren van mijn verf zodat er een kleurenpracht ontstaat die de natuur natuurlijk nooit zal evenaren. Met die kleuren een beeld kan creëren dat de aandacht op eist en vasthoudt zodat de realiteit…

Toch heeft men zekerheden nodig. En als de zoektocht eenmaal opgegeven is, zullen mensen met vragen blijven zitten. Het gevolg is dat men teveel gaat luisteren naar anderen, zich verliest in theorieën, bezigheden, contacten, verslavingen en zelfbeklag, noem maar op, in allerlei dingen die in het leven voorkomen. En dat neemt de plaats in van echte zekerheden…

Netcitaat 138 in de categorie “literatuur” op deze site (van Ton Anbeek) noemt een schoolvoorbeeld van “jezelf [als schrijver/dichter] manifesteren”. De genoemde methode lijkt op de initiatie van een beweging, die het oude verguist om een eigen, ‘veel betere’, vorm te propageren. Waarom deze nieuwe vorm beter zou zijn, wordt in theorietjes en manifesten…

- Geld helpt wel. Om een fatsoenlijke plaats in de maatschappij te verwerven, moet je lang door leren en een goede baan bemachtigen. Anders stel je niet zoveel voor. - Je weet toch wat Jezus heeft gezegd. De vossen hebben holen en de vogels hebben nesten, maar de Mensenzoon kan zijn hoofd nergens te ruste leggen. Hij zei ook dat je eerst moet trachten…

De dood van Anton Heyboer raakt mij. In de loop der jaren interviewde ik hem een aantal keren. Het was iedere keer een feest! Een origineler en aardiger gesprekspartner heb ik nooit getroffen. Mijn contact met hem kwam tot stand via Petra, één van zijn vrouwen. Uitdrukkelijk werd mij gezegd dat ik wél op het afgesproken tijdstip moest verschijnen…

- Zie je, ik heb alweer teveel gezegd. Ik zei het je nog, ik praat er liever niet over! - Doe nou niet zo aangebrand. Ik stel gewoon wat zaken tegenover jouw denkbeelden. Ik ben heus niet uit het veld geslagen, maar dat moet jij ook niet laten gebeuren. - Het lijkt wel alsof er alleen maar in tegenstellingen gedacht kan worden. Dat schijnt een eigenschap…

Mijn ideale dag ziet er als volgt uit, natuurlijk komt die nooit, maar toch heb ik alles al een keer gedaan maar dan niet achter elkaar natuurlijk. Ik heb hoge eisen zegt men, maar dat valt mee, het zal alleen niet meer gebeuren en daarom droom ik. Beter een dag te leven als een leeuw dan honderd jaar als een lam zei iemand maar dat valt mee, mijn…

- Ja, de cirkel is rond. En alles heeft met elkaar te maken. Maar vertel mij nou eens, waarom heb jij de kerk de rug toegekeerd? - Er zijn meerdere oorzaken. Het gaat ook niet van de ene dag op de andere. Ik begon me te irriteren aan de bijzondere positie, die men zich toedicht binnen de kerk. Het heil was weggelegd voor de trouwe navolger van het…

- Het is maar wat je oplossen noemt. - Waar het om gaat, is dat je leert omgaan met de vragen van het leven. Hoe gelovigen daar ook mee bezig zijn, of niet, in hun kerk vinden ze wat ze nodig hebben. Voor mij was het uiteindelijk onhoudbaar geworden om te geloven dat er enige kerk op de wereld bestaat, die het woord van God verkondigt. Kerken zijn…

Wo mi lu!!! Ik ben verdwaald!!! Nog nooit eerder is mij zoiets verschrikkelijks overkomen. Concentreren, observeren, reguleren en ordenen. Verdwalen; 'dat is iets voor dommeriken', heb ik altijd beweerd. Inmiddels weet ik, door schade en schande wijzer geworden, beter. Mijn concentratie-, observatie-, regulerings- en ordeningsvermogen is niet verdwenen…

- Het moeilijkste is het natuurlijk jezelf in de huiselijke kringen in de hand te houden. Daar ben je vertrouwd en niet geremd door factoren die bijvoorbeeld in het dagelijkse werk een rol spelen. - Over dagelijks werk gesproken, je was toch aan het vertellen over je vorige baan. - Ja. Ik was met mezelf bezig, ik hield me, mijn gedrag en gedachten…

- Het was niet mijn overtuiging. Het was nieuw voor mij. Maar in grote mate herkenbaar, het pretendeerde voor dingen die ik waarnam een verklaring te bieden. - Waarvoor dan? - Wat ik net al zei, over dat wij niet in staat zijn de gang van zaken in ons leven zo te beheersen, dat er bestendige en zinvolle dingen uit voortvloeien. We zijn een speelbal…

De schilders Hyperballontus en Nimius waren in hun dagen gevierde kunstenaars, doch in het heden voeren zij een door de genadeloze tijd vergeten bestaan. Naast hun liefde voor de schilderkunst en gekookte witlof, deelden zij ook twee gruwelen. De ene was de lineaal waarmee rechte lijnen worden getrokken. “Wie dat niet uit zijn losse pols doet, kennen…

Negen weken later, op een zaterdagavond. “(...) Wat zullen we doen? Zal ik verder vertellen over wat me zo bijzonder lijkt in wat me overkomen is, of zullen we eerst een stukje van mij doornemen? Jij mag het zeggen. - Misschien gelijktijdig? Het heeft toch met elkaar te maken? - Dat is ook wel zo. Goed, eens kijken. Hier een stukje wat wel typerend…

- Grappig hoor. Laat me nou die situatie schetsen. Waar hadden we het over. O ja, bewustzijnsniveaus. Dat werd een rode draad door mijn verdere zoektocht. Eerst wilde ik ernaar streven om bewust te worden. Ik wist niet wat dat inhield, maar ik wilde het. Het klonk gewoon goed om niet als een kakelende kip achter de zaadjes aan te rennen. Kudde dier…

- Tot dusver heb ik dat niet gedaan. Het is erg persoonlijk. Als je maar niet met anderen erover praat. - Uiteraard niet. In principe praat ik helemaal niet over mensen als ze er zelf niet bij zijn. Dat vind ik zo fout. Maar, als je er niet over wilt praten... Iedereen heeft toch dingen die ze voor zich houden. Ik ook, ook nog op mijn leeftijd.…