Alle inzendingen over oorlog

Oost en west duiken in de schuilkelder. Hun vrede is een wankel bestand. Ze dansen om hun gouden kalf. Het westen zweert bij woekerwinst, een fortuin dat slapend bloeit. De stem van het volk wordt in gekakel gesmoord. Het oosten gelooft blind in die ene wind, een gespierde hand die alles effent, alles voor iedereen zolang de zweepslag van de tiran…

Afgelopen avond werd weer eens, ongegeneerd, de machine in stelling gebracht, zestig schoten per minuut, een maand aan inspiratie in een uurtje verkracht. Trots ben ik daarop, dat bepaalde mensen moeite doen om mij onderuit te halen met een onvoldoende, het streelt mijn ego. Ik wil alleen maar gelezen worden, zoals eenieder die aandacht nastreeft, mijn…

In Marche (Ardennen), op 10 januari 1945, met een Engelse majoor bij een burgemeester op bezoek. Vraag van de majoor, die ik moest vertalen: ‘Are there still any pigeons in your village?’(Onderliggende gedachte was dat postduiven berichten kunnen overvliegen naar de vijand.) Deze tolk begint in zijn beste school-Frans: ‘Est ce que il y’a encore…

In het dorpskerkje van Materborn in het Rijnland waren in februari 1945 zo’n 500 dorpelingen ondergebracht. Ik was er door ons Military Government detachement op mijn eentje achtergelaten om een oogje in het zeil te houden. Het behoorde o.m. tot mijn taak om met de slager en een paar oude mannen mee te gaan als er een in het wild lopende koe of varken…

Voor het eerst sinds lange tijd heb ik vrede met de dood van mijn moeder. Het verwerken van het verlies van mijn lieve mama was onmogelijk. Toen ze overleed was ze alleen. Ik zou willen weten wat haar laatste woorden waren… Wat ze ons wilde vertellen… Ik barstte van woede want ik vond het oneerlijk dat mijn moeder na zoveel jaren inspanning…

Niet zo lang geleden had ik ook een nestje in een boom die geen lente kende, waar ik met mijn kindjes tussen de stormen, maar wel gelukkig leefde, want het was mijn eigen nest. De stormen hadden heel vaak de rust van mijn nest afgenomen, maar het gevoel van mijn eigen nest kon niemand mij ontnemen. Dat gevoel droeg ik bij me. Ik was trots op dat…

Het was een roekeloze sprong in de smog van gisteren. Dikke draderige slierten dreven over het slagveld. Ik vleide het oor tegen de borst van gesneuvelden. Ze lagen daar met hun zwaarden in hun verkoolde vuist. Alsof ik nog een reutel kon vangen, een flard van hun afscheid zou herkennen. Alsof in de schamele schrei van de weduwe een geheim school, bewaakt…

Begin maart 1945 was ons Britse Military Government Detachement ondergebracht in een doktershuis in Kapellen (Rijnland). Op een morgen schuifelde een vrouw van een jaar of vijftig het kantoortje binnen waar deze tolk zat om zo goed mogelijk informatie aan de burgers te geven over van alles en nog wat. Improviseren, dat was de kunst, want véél wisten…

Corporal Dixon, een van de chauffeurs van ons detachement, was beroepssoldaat. Geboren uit een Indiase moeder en een Engelse vader in het toenmalige Brits-Indië had hij al op veel plaatsen het Britse Imperium gediend. Een kalme, tengere en pezige man, die op alles raad wist en zich nooit uit het veld liet slaan. Hij had al voor heel wat hete…

Op 21 april 1965, 20 jaar na de bevrijding gaf de auteur Ed Hoornik in het NCRV-televisieprogramma Literair Tijdschrift zijn indrukken weer van de dag van de bevrijding van het concentratiekamp Dachau. Zondagmiddag 29 april 1945, concentratiekamp Dachau. De gevangenen, ruim dertigduizend, zijn in de barakken; de helft ziek, honderden stervend…

Stel je voor, net 21 jaar, en dan elke week bijeenkomen met een Britse Medical Officer, een vertegenwoordiger van het gemeentebestuur van Goslar in de Harz en een Duitse arts om te praten over VD (veneral diseases, wat we tegenwoordig SOA noemen, dus geslachtsziekten) bij Britse militairen. Eigenlijk had majoor Wilkins van ons Military Government…

Zomer 1945. In een Duits cafeetje drink ik, Nederlandse tolk in het Britse bezettingsleger, een glaasje ‘prik’(Sprudelwasser). Dan hoor ik het getik van een stok tegen de poten van mijn tafeltje en zie een blinde man. ‘Ist es gestattet?’ vraagt hij. En even later zit hij tegenover me. Hij draagt de resten van een Duits uniform en een armband met…

Een dappere, Afrikaanse zonnestraal priemde door een kier in de stalen golfplaat. Verveeld opende Jara haar gitzwarte ogen en zuchtte, alsof zo alle ellende haar lichaam zou verlaten. Maar zelfs de nooit opgevende angst ontbrak het aan moed om haar lichaam te ontvluchten. Haar gammele barak rammelde toen de statige Herbor haar met een harde trap op…