Op aarde een eenzame ziel

(voor Edward Jerzy Stachura (1937 - 1979))

Jij bent geboren op 18 augustus 1937 in Charvieu-Chavagneux. Jouw Poolse ouders waren Stanislaw en Jadwiga Stachur. Jij was hun tweede kind. De anderen waren Ryszard, Eliana en Jan. Jij leerde Pools op een Poolse school. In november 1948 gingen jullie naar Polen terug, naar Lazieniec, nabij Aleksandrów Kujawski. Jouw moeder erfde daar een huis. Jij ging naar de Basisschool nr.2, waar jij zo nodig de lerares corrigeerde. Jij kon als kind goed tekenen en op jouw 9-de jaar schilderde jij samen met een vriend de muren van een café, wat de vaste bezoekers veel vreugde schonk. In 1952 ging jij naar de Stanislaw Staszic Middelbare School op de Mikolaja Kopernika-straat 1 in Ciechocinek, tot 1955. Jij sprong graag uit de trein om de terugweg te verkorten.

In Ciechocinek zijn de de dichters Janusz Zernicki en Zygmunt Dmochowski geboren, Janusz is op 12 april 1939 geboren en hij zat op dezelfde middelbare school, van 1952 tot 1956. Janusz wekte jouw artisticiteit. Hij werd door velen bespot, omdat hij gedichten schreef. Jij hielp hem door ook gedichten te gaan schrijven en de domme spot te delen. Door jouw ruzies met de leraren ben jij naar Gdynia gegaan om jouw opleiding te voltooien, naar de school op de Samborastraat 47, bij de Baai van Gdansk. Jouw vader was gewelddadig tegen jou, waardoor jij vaak van huis wegliep. Jij overnachtte dan bij een tante. Door jouw familie werd jij als een buitenbeentje beschouwd. In Gdynia woonde jij in een kostschool. Jij werd door de Academie voor Schone Kunsten in Gdansk afgewezen en jij ging naar Aleksandrów Kujawski terug.

Jij werkte bij een tuinierscoöperatie en de ruzie met jouw vader ging door. In 1956 studeerde jij aan de Nicolaus Copernicus Universiteit in Torún, Faculteit Schone Kunsten, op de Henryka Sienkiewiczastraat 30-32. In 1956 verschenen de gedichten 'Metamorfose' en Gevonden Dromen' in het tijdschrift 'Uwaga'. In 1957 begon jij een studie aan de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Katholieke Universiteit van Lublin. De eerste twee maanden sliep jij op het station en bedelde jij. Daarna zat jij in een studentenhuis en pokerde en schaakte jij om geld. Jij publiceerde gedichten in de 'Volksbanier' van de Poolse Verenigde Arbeiderspartij. In 1960 ging jij naar de Universiteit van Warschau. Jij was lid van de Poëziegroep Contrasten in Gdansk. De dichter Mieczyslaw Czychowski werkte als een magneet op jou. Hij was jouw vriend en mentor. In 1962 debuteerde jij met de verhalenbundel 'Ëén Dag' en in 1963 verscheen jouw dichtbundeldebuut 'Veel Vuur' bij de Iskry Uitgeverij. De omslag was van Jan Mlodozeniec.

Op 5 april 1962 trouwde jij met de knappe Zyta Anna Bartkowska, een studente filosofie aan de Universiteit van Warschau. Zij schreef onder het pseudoniem Zyta Oryszyn. Zij is geboren op 16 augustus 1940 in Zagórz. Jullie woonden in een appartement aan de Rebkowska-straat in Warschau. In januari 1967 ben jij naar Kotla gegaan. Jouw vriend, de dichter/schrijver Jan Czopik-Lezachowski had jou uitgenodigd. Zijn vrouw was Maria Nowak. Zyta en jij bezochten Kotla vaak. Jij werkte als bosarbeider in Grochowice. Jullie huis op nr. 37 staat er nog. In 1970 verscheen Zyta's debuutroman 'Najada', waar zij de Wilhelm Mach Prijs voor kreeg. In jouw roman 'Winter van de Bosmensen' uit 1971 schreef jij over Grochowice en Kotla. Jij beschreef de lokale bewoners en boshakkers, zoals Izydor Jankowski. In 1971 verscheen Zyta's roman 'Melodrama'. In 1972 kreeg jij de Stanislaw Pietak Prijs voor 'Winter van de Bosmensen'. In 1972 verscheen Zyta's roman 'Gaba-Gaba' en op 27 september 1972 zijn Zyta en jij gescheiden.

Jij kreeg depressieve stoornissen en suïcidale gedachten. Jij kon Zyta's vertrek niet aanvaarden. Jij rookte sigaretten en jij dronk tequila. Jij reisde o.a. naar Joegoslavië, Syrië, Noorwegen, Zwitserland, Frankrijk, Hongarije, de VS, Canada en Mexico. Op 27 december 1977 overleed Jan Czopik-Lezachowski door een verkeersongeluk bij Lezachów. Hij werd 39 jaar en hij is in de begraafplaats in Wólka Weglowa begraven. Op 3 april 1979 sprong jij op het treinstation Bednary onder een electrische trein. Jij verloor 4 vingers van jouw rechterhand en jij bent in het ziekenhuis in Lowics geopereerd. Daarna ging jij naar het psychiatrische ziekenhuis 'Drewnica' op de Rychlinskiego 1 in Zabki, nabij Warschau. Jij kreeg de diagnose depressief-waanpsychose/bipolaire stoornis. Bij jouw moeder in Aleksandrów Kujawski schreef jij nog het dagboek 'Om zich te verzoenen met de wereld'. Op 20 juli 1979 ging jij naar 'Drewnica' voor een nieuwe behandeling, maar de volgende dag verdween jij.

Op 24 juli 1979 nam jij in jouw appartement in het flatgebouw op de Rebkowska-straat 1 in Warschau een overdosis slaappillen en kalmeringsmiddelen en probeerde jij met een keukenmes jouw aderen door te snijden, wat mislukte. Jij ging op een kruk staan en jij hebt jezelf aan een plafondhaak opgehangen. Jij kon de kruk niet weg trappen en jij overleed in een half-hangende positie. Op de tafel lag jouw laatste gedicht 'Brief aan de Anderen', jouw ontroerende afscheidswoorden. Jij werd 41 jaar en jij bent in de Noordelijke Gemeentelijke Begraafplaats in Warschau begraven, net als Zyta Oryszyn, die op 11 oktober 2018 overleed. In 1985 is jouw roman 'Winter van de Bosmensen' verfilmd als 'Siekierezada' door Witold Leszczynski, met Edward Zentara in de hoofdrol. Edward heeft op 25 mei 2011 zelfdoding gepleegd door in Tarnów in zijn bad de aderen van zijn onderbeen door te snijden. Hij werd 55 jaar en hij is in de Gemeentelijke Begraafplaats in Koszalin begraven, net als de schrijver Czeslaw Kuriata.

schrijver pools

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5

Er is nog niet op deze inzending gestemd. 12