De excentrieke dokter-kunstenaar van Deurne

(voor Hendrik Wiegersma (1891 - 1969))

Jij bent geboren als Hendrikus Josephus Maria (Hendrik) Wiegersma op 7 oktober 1891 op de Lithsedijk 50 in Lith, in een huis uit 1686. Jouw ouders waren de huisarts Jakob Wiegersma (1863 - 1931), geboren in Surhuisterveen, en Elisabeth Josephine Maria Blancke (1864 - 1903), geboren in Culemborg. Jouw vader stond model voor de dorpsdokter in de roman 'Dorp aan de rivier' uit 1934 van Antoon Coolen. Jouw moeder overleed in 1903 in Lith. Zij werd 38 of 39 jaar. Jij ging naar het Canisiuscollege in Nijmegen en Rolduc in Kerkrade. Jij bent bij beide scholen weggelopen. Jij hebt aan de Rijksuniversiteit in Utrecht voor arts gestudeerd. Op 23 februari 1917 ging jij korte tijd in het centrum van Deurne wonen. Nadat jij op 23 januari 1917 jouw artsdiploma kreeg, ben jij op 13 juni 1917 in Nijmegen getrouwd met Petronella Johanna Antonia Maria (Nel) Daniëls, geboren op 31 juli 1892 in Nijmegen. Haar ouders waren Petrus J.F. Daniëls (1845 - 1930) en Johanna M.C. Sengers (1851 - 1920). Haar vader was koopman in lederwaren en wethouder. Nel en jij woonden in een vrijstaand huis aan de Spoorstraat (Stationsstraat 70), jouw eerste woon- en praktijkhuis in Deurne. Vanaf juni 1917 huurde jij dit huis van Hendrika Bertrams. Jaap, Pieter en mogelijk Wieger werden daar geboren.

Nel en jij kregen 5 zonen; op 20 juni 1918 werd Jacob Hendrik (Jaap) in Deurne geboren. Op 2 juli 1920 werd Piet (Pieter) geboren. Op 25 mei 1923 werd Wieger geboren. In 1922 werd jullie landhuis 'De Wieger' afgebouwd. De architect was Cornelis Roffelsen, die op de Stationslaan 3 in Deurne woonde. Jij hebt zelf de bomen bij 'De Wieger' geplant. In 1923 verhuisden jullie naar de ruime villa 'De Wieger' aan de Liesselseweg 60, nu 29, in Deurne. Op 14 oktober 1925 werd Friso geboren en op 19 oktober 1927 werd Sjoert geboren. Friso schreef in 1965 het lied 'Het Dorp', met de beroemde zin 'En langs het tuinpad van mijn vader zag ik de hoge bomen staan'. Friso schreef het lied voor zijn partner vanaf 1948 Wim Sonneveld, die er een gedenkwaardige hit van maakte. Friso, Wim en de schrijver Huub Janssen hadden een driehoeksrelatie. Ze woonden in Roquefort-les-Pins.

Naast Deurne was jij ook arts in Bakel en Milheeze. Jij was een beroemde geneesheer, die veel mensen aantrok, ook vanuit het buitenland. Jij gaf hen de meest vreemdsoortige en ludieke behandelmethoden. Zo heb jij bijvoorbeeld iemand in jouw achtertuin laten ingraven en er daarna koud water over gegooid, als een plant water gegeven. Begin jaren 1920 ontmoette jij de kunstschilder Otto van Rees, die vanaf 1923 in het Klein Kasteel op Haageind 60 in Deurne woonde. Zijn vrouw was Adriana Catharina (Adya) Dutilh. Hun kinderen waren Aditya (1906 - 1919), Magdalena (1910) en Jean Luc (1917). Aditya overleed door een treinongeluk, waarbij Otto zwaar gewond raakte. Otto en de beeldhouwer/graficus Moissey Kogan hebben jou op het artistieke pad gezet. Otto en en jij ontmoetten vele artiesten, o.a. de beeldend kunstenaar Ossip Zadkine, de tekenaar/etser Albert Plasschaert, de kunstschilder Manuel Ortíz de Zárate, getrouwd met de schilderes Jadwiga Piechowska, met wie hij 2 kinderen kreeg, de homoseksuele schrijver/muzikant Charles-Albert Cingria en de kunstschilder/glazenier Joep Nicolas.

In januari 1927 verhuisde het gezin Van Rees naar Brasschaat, want Adya vond Deurne verstikkend. In 1928 was jouw eerste expositie in het Stedelijk Museum te Amsterdam. Jouw vrouw Nel kreeg een liefdesrelatie met Joep Nicolas en jij had een liefdesrelatie met Jeanne, een zus van Joeps vrouw Suzanne. Joep en jij voelden zich door elkaar verraden. Zonder het van elkaar te weten, schilderden jullie de Judaskus. Die van jou is mooier. In 1930 verbrak jij de vriendschap met Joep en jij verbood Nel haar relatie met hem, terwijl jouw relatie met Jeanne nog lange tijd voort duurde. In 'De Wieger' kwamen ook o.a. jouw vriend Adriaan Roland Holst, Antoon Coolen, Jozef Cantré, de dichter Jan Engelman, Henri Jonas, die in een psychiatrische inrichting belandde, Toon Kelder, de schrijver/journalist Louis Kuitenbrouwer, de schrijver Lou Lichtveld, Hendrik Marsman, Constant Permeke, Felix Timmermans, de zangeres Jo Vincent, de kunstschilder Wolfgang Weber, Matthieu Wiegman en Piet Wiegman, die houten poppen voor jouw kinderen sneed. Jouw zoon Wieger overleed op 8 augustus 1941 door een hartstilstand. Hij is bij Werkendam verdronken en hij werd 18 jaar.

Jij maakte 10 omslagen voor het tijdschrift 'De Gemeenschap' en jij ontwierp banden voor boeken van o.a. Antoon Coolen en Hubert Janssen. Voor het boek 'Verlaine' uit 1937 van Dr. A Willemse maakte jij 10 illustraties. In het Museum 'De Wieger' ligt een exemplaar, waar ik graag in bladerde. Moissey Kogan werd op 3 maart 1943 in Auschwitz vermoord. Hij werd 63 jaar.
In de dichtbundel 'Tuin van Eros' uit 1932 van Jan Engelman staan pentekeningen van jou. Jij bezocht jouw patiënten te paard, per fiets, auto, motor en arreslee. Jouw kleinzoon Wieger, geboren op 18 oktober 1943 in Deurne, is op 9 maart 1948 door een verkeersongeval op de Liesselseweg overleden. Hij was de oudste zoon van jouw zoon Piet en Florentine Antoinette Johanna Henriette Goijarts. Zij woonden op de Liesselseweg 36, tegenover 'De Wieger'.
Joep Nicolas overleed op 19 mei 1957, nadat hij in Utrecht door een taxi is aangereden. Hij werd 73 jaar.
Jouw vrouw Nel overleed op 7 augustus 1962 in Edinburgh door een hartinfarct. Zij werd 70 jaar.
Jij stond model voor de dokter in de Brabantse streekroman 'Help! De dokter verzuipt...' uit 1968 van Toon Kortooms, geboren op 23 februari 1916 in Deurne.

Jij had een voortdurende ruzie met pastoor Henricus Wilhelmus Roes (1864 - 4 oktober 1941) van de Sint-Willibrordusparochie in Deurne. Jij walgde van zijn bemoeienis met medische zaken. Hij stond bovenaan op een lijst in de wachtkamer van mensen, die jij daar niet wilde zien. Er was ook onenigheid over de kerkbank, die jij huurde en de veldwachter, die daar opeens zat en niet wilde wijken.
Jij overleed op 5 april 1969 in Deurne en jij bent in de particuliere begraafplaats op 't Ven in Vlierden begraven. Jij hebt deze begraafplaats aan de Rijntjesdijk bij 3 in 1942 aangelegd en zelf de grafstenen ontworpen. Jouw moeder, jouw vrouw Nel, jouw zoon Wieger en jouw kleinzoon Wieger zijn daar ook begraven.
Jij werd 77 jaar.

arts artiest

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5

Er is nog niet op deze inzending gestemd. 2